TEI, geliştirdiği TF6000 turbofan motorunun ilk örneğini Baykar’a test amacıyla 2026 sonu veya 2027 başında teslim etmeyi hedefliyor. TEI Genel Müdürü Mahmut Faruk Akşit’in TEKNOFEST’teki açıklaması takvimin kesin bir teslimat tarihi değil, mevcut çalışmaların hedefi olduğunu gösteriyor. Teknoblog’un Bayraktar AKINCI’nın son uçuş testini ele aldığı haberde olduğu gibi, insansız hava araçlarında motor ve mühimmat entegrasyonunu ayrı aşamalar olarak izlemek gerekiyor.
TF6000, TEI’nin resmî teknik sayfasına göre 6 bin libre kuru itki sınıfında bir turbofan. Şirket motoru ileride art yakıcılı bir türevin geliştirilmesine temel olacak şekilde tasarlıyor. Akşit’in Baykar’a ilk teslimattan söz etmesi, motorun bugün KIZILELMA’ya takılıp operasyonel uçuş yaptığını göstermiyor. Önce test, platforma uyarlama ve doğrulama çalışmaları yürütülecek. Bu aşamaların süresi ve sonuçları açıklanmadı.
TEI, motoru yalnızca tek bir hava aracına bağlı proje olarak sunmuyor. Resmî ürün açıklamasında insanlı ve insansız savaş uçaklarından farklı sivil ve deniz platformlarına kadar olası kullanım alanları sıralanıyor. Ancak “kullanılabilir” ifadesi, bu platformların hepsinde sipariş veya uçuş entegrasyonu tamamlandığı anlamına gelmiyor. Şirketin yayımladığı teknik değerler deniz seviyesi standart koşullarında ölçülen tasarım sınıfını anlatıyor; gerçek bir hava aracındaki performans, ağırlık, hava girişi ve uçuş şartlarından etkilenecek.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Baykar’ın 20 SİVRİSİNEK’i sürüyle uçtu, 10 mühimmat hedefleri vurdu
Licube, füzyon santrallerinin yakıt ihtiyacı için lityum-6 tedarikini hedefliyor
Cambridge Heavy, masaüstü füzyon cihazıyla önce trityum üretmeyi hedefliyor
Mars’ın 1.800 kilometrelik bulutu için yeni bir açıklama geldi
SpaceX, 13 Ekim’de ISS’nin son yeni güneş panellerini taşıyan Dragon’u fırlatmayı hedefliyor
İlk teslimat neden test için yapılacak?
Bir motorun tek başına çalışmasıyla bir insansız hava aracında güvenilir biçimde görev yapması arasında önemli fark var. Yakıt akışı, kontrol yazılımı, gövde bağlantısı, soğutma ve titreşim davranışı platformla birlikte sınanmalı. Bu nedenle Baykar’a teslim edilecek ilk motor, seri üretim araçlarına hemen takılacak nihai ürün gibi görülmemeli. Akşit’in kullandığı “test için” ifadesi programın bulunduğu aşamayı açıkça tarif ediyor.
TF6000’in art yakıcılı versiyonu TF10000 için de çalışma yürütülüyor. Art yakıcı, kısa süreli daha yüksek itki sağlayabilir; buna karşılık yakıt tüketimi ve ısıl yük değişir. TEI bu iki motoru aynı ürün diye tanımlamıyor. Bunun yanında TEI’nin 2024’te motoru ilk kez çalıştırmış olması, bugünkü teslimat hedefiyle birlikte değerlendirilince programın yer testlerinden platform testlerine geçme niyetini gösteriyor.
Öte yandan hedef takvimin gerçekleşmesi bir dizi teknik sınamaya bağlı. TEI ve Baykar henüz ilk entegrasyon uçuşunun gününü, motorun KIZILELMA’nın hangi sürümünde kullanılacağını veya seri üretim tarihini açıklamadı. Bu yüzden haberin somut gelişmesi, millî turbofan programında Baykar’a test motoru verme hedefinin ortaya konması. Uçuş performansı ve takvim konusunda daha kesin sonuca ancak bu testlerin ardından varılabilecek.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
REKLAM — Bu içerikte satış ortaklığı bağlantıları bulunmaktadır. Bu bağlantılar üzerinden yapılan alışverişlerden Teknoblog komisyon kazanabilir.
