Meta’nın yapay zekâ için topladığı veriler AB kurallarına takılabilir

Meta çalışanlarının bilgisayar kullanım verilerini toplayarak yapay zekâ modellerini geliştirmeyi amaçlayan program, Avrupa Birliği’nin katı veri koruma kurallarıyla ilgili yeni tartışmaları beraberinde getirdi. Reuters’ın yayımladığı yeni habere göre, şirketin çalışan izleme sistemi, daha önce açıklanandan daha geniş kapsamlı veri topluyor olabilir. Bu durum, özellikle Avrupa Birliği vatandaşlarına ait kişisel verilerin işlenmesi açısından GDPR olarak bilinen Genel Veri Koruma Tüzüğü kapsamında hukuki sorunlar doğurabilir.

Reuters, nisan ayında yayımladığı haberde Meta’nın ABD’deki çalışanlarının klavye girişlerini, fare hareketlerini ve tıklamalarını kaydedeceğini aktarmıştı. Şirket o dönemde Engadget’a yaptığı açıklamada, belirli uygulamalarda çalışanların günlük bilgisayar kullanım alışkanlıklarını örnek olarak toplamak amacıyla dahili bir araç kullanıma sunacağını doğrulamıştı. Meta, bu verilerin yapay zekâ sistemlerinin gerçek kullanıcı davranışlarını daha iyi anlamasına yardımcı olacağını belirtmişti.

Yeni haberde ise söz konusu sistemin kapsamının yalnızca ABD’deki çalışanlarla sınırlı kalmayabileceği ifade ediliyor. Reuters’ın ulaştığı soru-cevap belgelerine göre “Model Capability Initiative” (MCI) adı verilen araç, ABD’de görev yapan çalışanların gönderdiği veya aldığı e-postaların ve mesajların içeriklerini de kaydedebiliyor. Bu durum, iletişim kurulan kişinin hangi ülkede bulunduğundan bağımsız olarak gerçekleşebiliyor.

Haberleri Kaçırma!

• Teknoblog'u Google Arama'da tercihli kaynağın yap ve Top Stories'de bizi daha sık gör.

Örneğin ABD’de bulunan bir Meta çalışanı, Avrupa’daki bir iş arkadaşıyla Google Chat üzerinden yazıştığında veya e-posta gönderdiğinde, bu iletişimin MCI tarafından kaydedilebildiği belirtiliyor. Reuters’ın aktardığı şirket içi belgelerde Meta’nın bu durumu açık şekilde çalışanlara bildirdiği ifade ediliyor.

Meta’nın MCI programı 200’den fazla uygulama ve web sitesini izliyor

Meta Sözcüsü Dave Arnold, Reuters’a yaptığı açıklamada ABD dışındaki çalışanların, ABD’deki meslektaşlarının bilgisayarlarında bu aracın etkin olduğu konusunda bilgilendirildiğini söyledi. Arnold ayrıca şirketin sistemin geliştirilmesi ve uygulanması sırasında olası gizlilik risklerini değerlendirdiğini ve azaltmaya yönelik önlemler aldığını belirtti. Şirket, yürürlükteki yasa ve düzenlemelere uyum sağlama konusunda kararlı olduğunu da vurguladı.

Bununla birlikte Reuters’ın görüştüğü bir hukuk uzmanı, Avrupa Birliği çalışanlarına ait verilerin sınırlı ölçüde dahi olsa kaydedilmesinin GDPR kuralları açısından sorun yaratabileceğini ifade etti. GDPR kapsamında şirketlerin kişisel verileri toplamak için geçerli bir hukuki dayanağa sahip olması ve hangi verilerin toplandığını açık biçimde açıklaması gerekiyor. Avrupa Birliği düzenlemeleri, çalışan verilerinin işlenmesi konusunda da oldukça katı yükümlülükler içeriyor.

Öte yandan Reuters’ın haberine göre MCI sistemi yalnızca mesajlaşma ve e-posta uygulamalarını değil, 200’den fazla uygulama ve internet sitesini de takip ediyor. Şirket çalışanlarının bir bölümü, sistemin yüksek miktarda veri tükettiğini ve aylık internet kotasına sahip kullanıcıların kotalarını birkaç gün içinde doldurduğunu öne sürüyor. Bu teknik şikâyetlerin yanında, çalışanlar arasında daha temel endişeler de bulunuyor.

Programın duyurulmasından bu yana bazı Meta çalışanları, topladıkları verilerin gelecekte kendi görevlerini üstlenebilecek yapay zekâ sistemlerinin eğitilmesinde kullanılmasından rahatsızlık duyduklarını dile getiriyor. Reuters’ın haberine göre bazı çalışanlar şirket içinde broşürler dağıtarak programa karşı hazırlanan bir dilekçeye destek toplamaya çalıştı. Tüm bunlar, yapay zekâ geliştirme süreçlerinde çalışan verilerinin nasıl kullanılacağına ilişkin tartışmaların teknoloji sektöründe önümüzdeki dönemde de gündemde kalacağını gösteriyor. Meta’nın uygulamasının Avrupa’daki düzenleyiciler tarafından nasıl değerlendirileceği ise dikkatle izlenecek konular arasında yer alıyor.