SpaceX, geliştirilmiş Starship V3 roket sisteminin ikinci fırlatma denemesini motorların ateşlenmesinden hemen sonra otomatik olarak iptal etti. Güney Teksas’taki Starbase tesisinde gerçekleştirilen denemede geri sayım normal şekilde tamamlanırken, Super Heavy güçlendiricisinin motorları ateşlenmeye başladı. Ne var ki sistem, kalkış gerçekleşmeden saniyeler önce otomatik iptal prosedürünü devreye aldı.
SpaceX CEO’su Elon Musk, X üzerinden yaptığı açıklamada bazı motorların planlandığı şekilde çalışmadığını ve bu nedenle otomatik fırlatma iptal sisteminin devreye girdiğini belirtti. Musk, iki motorun değiştirileceğini ve yeni fırlatma girişiminin gelecek haftadan önce yapılmayacağını ifade etti. Şirket, iptal kararının ardından hem Super Heavy güçlendiricisindeki hem de üst kademedeki tüm yakıtı güvenli şekilde boşaltarak arızanın nedenini ayrıntılı biçimde inceleyecek.
SpaceX Starship V3 ilk olarak mayıs ayında test edilmişti
Perşembe günkü görev, SpaceX’in üçüncü nesil Starlink uydularını ilk kez uzaya göndermesini hedefliyordu. Buna rağmen bu görevde kullanılacak uyduların kalıcı yörüngeye yerleşmesi planlanmıyordu. Starship henüz Dünya yörüngesine güvenilir şekilde ulaşabildiğini kanıtlamadığı için uyduların ayrıldıktan yaklaşık 20 dakika sonra atmosfere girerek yanması öngörülüyordu. Böylece şirket, yeni nesil Starlink donanımını gerçek uçuş koşullarında test etmeyi amaçlıyordu.
Bu deneme aynı zamanda SpaceX’in 12 Haziran’daki halka arzından sonraki ilk Starship uçuş girişimi olma özelliğini taşıyordu. Tarihin en büyük halka arzlarından biri olarak kayda geçen süreçte şirketin 85 milyar doların üzerinde kaynak topladığı açıklanmıştı. İlk günlerde Amazon ve Microsoft seviyelerine yaklaşan piyasa değeri dikkat çekse de, sonraki haftalarda hisselerde aşağı yönlü bir seyir görüldü. Perşembe günü hisse fiyatı 135 dolarlık halka arz seviyesinin altında kapanırken, başarısız fırlatma girişiminin ardından mesai sonrası işlemlerde yüzde 4’ün üzerinde değer kaybı yaşandı.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
SpaceX Starbase için dev altyapı projesine hazırlanıyor
Euclid teleskobu Samanyolu’nun kalbindeki yıldız denizini görüntüledi
SpaceX’in gizemli yapay zekâ cihazı geliştirdiği iddiası Musk tarafından reddedildi
NASA, Dünya’ya düşme riski taşıyan Swift teleskobunu kurtarmaya çalışıyor
Blue Origin, New Glenn patlamasının nedenini hâlâ bulamadı
SpaceX, yalnızca birkaç hafta önce gerçekleştirilen ilk Starship V3 uçuşunun ardından yeniden uçuşlara dönmeyi hedefliyordu. Mayıs ayında yapılan bu görev, hem olumlu hem de olumsuz sonuçlar ortaya koymuştu. Yeni nesil Starship’in ilk kez başarıyla fırlatma rampasından ayrılması teknik açıdan kayda değer bir gelişme olarak değerlendirilirken, Starlink simülatörlerinin uzaya bırakılması da planlandığı gibi gerçekleşmişti. Buna karşın Super Heavy güçlendiricisi, Meksika Körfezi üzerinde planlanan simüle iniş denemesinden önce arıza yaşamış ve bunun ardından ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA) tarafından kapsamlı bir inceleme başlatılmıştı. FAA, arızanın nedenleri ve uygulanacak düzeltici önlemlerin belirlenmesinin ardından bu hafta SpaceX’e yeniden uçuş izni vermişti.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
Teknoblog'un satış ortaklıkları vardır. Bunlar, editoryal içeriği etkilemez, ancak Teknoblog, satış ortaklığı bağlantıları üzerinden satın alınan ürünler için komisyon kazanabilir.
Öte yandan önceki görev sırasında Starship’in üst kademesinde de bir motor arızası meydana gelmişti. Starlink simülatörlerinin bırakılması sırasında yaşanan bu soruna rağmen üst kademe görevini tamamlamış ve su üzerine planlanan simüle inişini sorunsuz şekilde gerçekleştirmişti. Bu nedenle şirket, ikinci V3 denemesinde hem yeni nesil Starlink uydularını test etmeyi hem de sistemin genel güvenilirliğini bir adım daha ileri taşımayı amaçlıyordu.
Geri sayım sürecinde dikkat çeken tek gecikme, kalkışa yaklaşık bir dakika kala yaşanan kısa süreli bekleme oldu. Bekleme kısa sürede kaldırıldı ve geri sayım normal şekilde devam etti. Sürenin dolmasıyla birlikte fırlatma rampasındaki su soğutma sistemi devreye girdi ve Super Heavy üzerindeki motorlar ateşlenmeye başladı. Buna rağmen kalkış gerçekleşmeden hemen önce tüm sistem durduruldu. SpaceX’in canlı yayınındaki teknik veriler, yeni nesil Raptor motorlarından dördünün ateşleme sırasında çalışmadığını gösterdi.
SpaceX açısından Starship programı, yalnızca ağır yük taşıma kapasitesine sahip yeni bir roket geliştirme çalışmasının ötesinde önem taşıyor. Şirket, gelecekte daha yüksek kapasiteli Starlink ağı kurmayı ve uzun vadede Ay ile Mars görevlerinde kullanılabilecek tam yeniden kullanılabilir bir taşıma sistemi oluşturmayı hedefliyor. Bunun yanında Starlink hizmeti, şirketin en yüksek gelir sağlayan ve kârlılık elde eden iş kolu olmayı sürdürüyor. Perşembe günkü iptal kararı uçuş takvimini kısa süreli etkilese de, elde edilecek teknik bulguların sonraki Starship testlerinde sistem güvenilirliğinin artırılmasına katkı sağlaması bekleniyor.
