Kaynar suya yakın ortamlar için “burada ancak basit mikroplar yaşar” demek artık daha zor. NASA desteğiyle çalışan araştırmacılar, 63 santigrat derecede bölünerek çoğalabilen bir amip buldu. NASA'nın aktardığı çalışmada Incendiamoeba cascadensis adı verilen canlı, hücre çekirdeği taşıyan ökaryotlar için bilinen üreme sıcaklığı sınırını yukarı çekiyor.
Amip, California’daki Lassen Volkanik Ulusal Parkı’nın sıcak sularında tespit edildi. Araştırma ekibi canlıyı laboratuvarda farklı sıcaklıklarda izledi. Sonuçta 63 derecede çoğalabildiğini, daha yüksek sıcaklıklarda ise üremesinin durduğunu belirledi. Canlı 64 derecede hareket edip besin aramayı sürdürebiliyor. Bu ayrım önemli: Bir organizmanın kısa süre hayatta kalması, aynı ortamda yaşam döngüsünü sürdürmesiyle aynı şey değil.
Önceki üst sınır, bazı mantar ve kırmızı alg türleri için yaklaşık 60 dereceydi. Ökaryot hücreleri, genetik bilgiyi taşıyan çekirdek ve zarla çevrili başka bölümler içeriyor. Yüksek sıcaklıkta bu zarlar, proteinler ve DNA zarar görebiliyor. Yeni tür, karmaşık hücre yapısının beklenenden daha sıcak ortamda işleyebileceğine dair doğrudan bir örnek sunuyor.
Araştırmacılar amibin genomunu inceleyerek sıcaklık değiştiğinde hangi genlerin etkinleştiğini de karşılaştırdı. DNA’yı korumaya, proteinlerin düzgün katlanmasına ve çevreyi algılamaya yardım eden mekanizmalar öne çıktı. Bazı proteinlerin yüzeyindeki elektrik yükü, sıcağa dayanıklı bakteri ve arkelerde görülen özellikleri andırıyor. Bu benzerlik bir akrabalık iddiası değil; farklı canlıların aynı zorluğa benzer biyokimyasal çözümler bulabileceğine işaret ediyor.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Hubble 200 bininci turunu tamamlarken kayıp süpernovayı arıyor
NASA, uzak kızılötesi PRIMA teleskobunu 2033 için seçti
Curiosity’nin 5.000’inci Mars gününden kartpostal geldi
Rocket Lab, NASA’nın 700 milyon dolarlık Mars kararına itiraz etti
Chandra verileri altı galakside 84 gizemli X ışını kaynağı gösterdi
Isıya dayanmak ile çoğalmak arasındaki fark
Amibin sınırları rakamlarla daha açık görülüyor. NASA’ya göre canlı laboratuvarda 66 derecede kısmen etkin kalabiliyor; 70 dereceye beş dakikalık maruziyetten sonra toparlanabiliyor. Fakat 80 derecelik koşuldan geri dönemiyor. Rekor 63 derecede çoğalma için geçerli; 70 veya 80 derecede ürediği şeklinde yorumlanmamalı.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
REKLAM — Bu içerikte satış ortaklığı bağlantıları bulunmaktadır. Bu bağlantılar üzerinden yapılan alışverişlerden Teknoblog komisyon kazanabilir.
Bu keşif, Dünya dışı yaşam araştırmalarında kullanılan “yaşanabilir koşullar” düşüncesini de besliyor. Astrobiyologlar başka dünyalarda yaşam ararken önce Dünya’daki canlıların sıcaklık, asitlik ve radyasyon sınırlarını inceliyor. Buradaki sonuç Mars’ta yaşam bulunduğunu göstermiyor. Yalnızca çekirdekli hücrelerin dayanabildiği koşullar hakkında kullanılan üst sınırın yeniden değerlendirilmesini gerektiriyor.
Araştırma ekibi, başka bölgelerden toplanmış jeotermal örneklerin genetik verilerinde bu amiple ilişkili izler de buldu. Yeni Zelanda ve Yellowstone gibi sıcak kaynakların benzer canlılar barındırması mümkün görünüyor. Bunun doğrulanması için genetik eşleşmeden fazlası, canlı örneklerin bulunup incelenmesi gerekiyor.
Cell dergisinde yayımlanan araştırma01016-0), yüksek ısının hücrede hangi parçaları önce sınırladığı sorusuna yeni bir deney alanı açıyor. Isıya dayanıklı proteinler ileride biyoteknoloji çalışmalarına yarayabilir; bugün için belirli bir tıbbi ürün veya endüstriyel uygulama duyurulmuş değil. Keşfin en somut sonucu, karmaşık yaşamın sıcaklık çizgisinin birkaç derece ötede bulunması.
