Ana Sayfa » Sağlık » Rusya’nın bulduğu ilk koronavirüs aşısına dünyadan gelen tepkiler ve görüşler

Rusya’nın bulduğu ilk koronavirüs aşısına dünyadan gelen tepkiler ve görüşler

Dünyanın dört bir yanında ülkeler ve STK’lar koronavirüse karşı güvenli ve etkili bir aşı geliştirmek için mücadele ederken, Rusya salı günü bir aşı bulduğunu iddia etti. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, evinin dışında düzenlediği basın toplantısında, “Koronavirüse karşı bir aşı dünyada ilk kez bu sabah tescil edildi,” dedi. “Oldukça etkili çalıştığını biliyorum, istikrarlı bir bağışıklık oluşturuyor.”

Putin aşının etkinliğinden o kadar emin ki, çocuklarından birine de aşının verildiği bildirildi. Putin, “Kendi kızlarımdan biri aşıyı test etti,” diye devam etti. “Yaşadığı tek şey biraz yüksek bir ateşti ve kendini iyi hissediyor.” Bununla birlikte, formülün geliştirilmesindeki baş döndürücü hız nedeniyle pek çok tıp araştırmacısı, Rusya’nın uygulanabilir bir aşıya sahip ilk ülke olma çabalarında herhangi bir gerçeklik payının olup olmadığını sorguluyor.

1957’de uzaya ulaşan ilk uydunun şerefine Sputnik-V olarak adlandırılan aşı formülü, Moskova’nın Gamaleya Enstitüsü tarafından geliştirildi. Ancak enstitü, aşının oluşturulmasıyla ilgili herhangi bir gelişimsel veya bilimsel veri yayınlamadı. Üstelik herhangi bir meslektaş incelemesinden geçmedi, bu yüzden elimizde var olan tek şey Rusların kamuoyuna açıkladıklarıyla sınırlı bulunuyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün bölgesel şubesi Pan Amerikan Sağlık Örgütü müdür yardımcısı Jarbas Barbosa, El Cezire’ye verdiği demeçte, bu veriler olmadan DSÖ’nün aşının güvenliğini veya etkinliğini değerlendiremeyeceğini dile getirdi.

Rus sağlık yetkilileri eylül ayında aşının üretim, başladığında, sağlık çalışanlarının, öğretmenlerin ve diğer ön saflarda yer alan grupların tedaviyi ilk alanlardan olacağını kaydetti. Putin ocak ayında halk için de dozları hazırlamayı planlıyor, ancak dozu alacak tek kişi onlar olmayacak. Rusya Doğrudan Yatırım Fonu (RDIF) başkanı Kirill Dmitriev “Gamaleya Enstitüsü tarafından geliştirilen Rus aşısına yurt dışından da büyük ilgi gördük. Ayrıca, 20 ülkeden 1 milyardan fazla aşı dozu için ön başvuru aldık.” dedi salı günü CNN’e verdiği demeçte. Bir dizi ABD şirketinin de ilgilendiği bildiriliyor.

Şimdi Putin aşı formülünün “tescillendiğini” söylerken bu, onun gerçekten sadece Rusya Sağlık Bakanlığı bünyesinde diğer tıbbi ürünlerinkine benzer bir bürokratik bir süreçten geçtiği anlamına geliyor. Genel halk için bir ilacın güvenliğini belirlemede kritik bir adım olan Faz 3 klinik araştırması ise tamamlanmamış görünüyor.

Bir aşı için klinik denemeler hangi aşamalardan oluşuyor?

Titiz klinik denemeler, 18. yüzyılda doktor James Lind‘in uzun mesafeli yolculuklarda denizciler arasında iskorbüt hastalığının nedenini araştırmasıyla başladı. Bu denemeler, randomizasyon, replikasyon ve engellemenin getirilmesiyle 1920’lerde ve 1930’larda modern biçimlerine dönüştü. Bugünün denemeleri tipik olarak bir dizi aşamada yürütülmektedir: Faz 0, yaklaşık 10-15 kişiyi içerir ve çok küçük dozlarda formül kullanılarak ilacın insan vücudu üzerindeki temel etkilerini görmek için yapılır. Faz 1 taramaları ilacın kimseyi hemen öldürmemesini veya güçsüz bırakmamasını sağlamak için yaklaşık 20 – 80 kişilik bir grupla güvenlik için yapılır. Faz 2, ilacın en etkili dozajlarını ve uygun doz aralığını belirler.

Faz 3 denemeleri, ilaç geliştiricilerinin formülün güvenliğini ve etkinliğini test etmesine, diğer yaygın farmasötik ürünlerle olası yan etkileri veya etkileşimleri tespit etmesine ve bunları mevcut tedavilerle karşılaştırmasına olanak tanır. Tamamlanması genellikle aylar sürer, binlerce ila on binlerce kişiyi içerir ve tipik olarak bir ilaç ruhsatlandırılmadan önce gelir.

Örneğin, Moderna’nın temmuz ayında başlayan ve ABD hükümeti ile önemli bir tedarik anlaşması yaptığı mRNA-1273 Aşama 3 denemesi, 30 bin kadar gönüllüyle gerçekleştirilecek. NIAID Direktörü Dr. Anthony S. Fauci bir basın açıklamasında, “Enfekte bireylerin ve temaslı kişilerin yüzlerini maskeyle kapatması, fiziksel olarak mesafe koyması, uygun izolasyonu ve karantinası SARS-CoV-2 yayılmasını hafifletmemize yardımcı olsa da, bu pandemiyi nihai olarak kontrol altına almak için acilen güvenli ve etkili bir önleyici aşıya ihtiyacımız var.” dedi. “Erken aşamadaki klinik testlerden elde edilen sonuçlar, araştırma amaçlı mRNA-1273 aşısının güvenli ve immünojenik olduğunu ve 3. Aşama klinik denemenin başlatılmasını desteklediğini gösteriyor. Bu bilimsel açıdan titiz, randomize, plasebo kontrollü çalışma, aşının COVID-19’u önleyip önleyemeyeceğini ve böyle bir korumanın ne kadar süreceğini belirlemek için tasarlanmıştır.”

Diğer yandan Rusya’nın aşısının, daha az şiddetli soğuk algınlığı ve flüse neden olabilen koronavirüs ailesinin diğer üyelerine dayandığı belirtiliyor. On binlerce çalışma vakasının sonuçlarını beklemek yerine Rusların, araştırma ekibinin üyelerinden başlayarak, daha sonra askeri hizmet üyelerine ve sonunda Putin’in kızının da bir parçası olduğu VIP’ye kadar genişleyen bir tür yoğun insanlar üzrinde aşı denemelerine girmiş olabileceği anlaşılıyor.

ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi‘ne göre, Sputnik-V’in 1. ve 2. Aşama denemeleri toplam 76 kişiyi içeriyordu. Gerçek aşının ya bir ya da iki dozunu uygulanan 38 kişinin tümü antikor üretti. Aşının etkilerinin hafif olduğu bildirildi, yüksek sıcaklıklar ve baş ağrıları en çok bildirilen semptomlardı.

ABD, DSÖ ve diğer kuruluşlardan koronavirüs aşısı yorumları

NatGeo etkinliğinin açılış konuşması sırasında Fauci, “Umarım Ruslar aşının güvenli ve etkili olduğunu kesin olarak kanıtlamışlardır” dedi. “Bunu yaptıklarından ciddi şüpheliyim.”

İnsanlar üzerinde denemeler, yukarıda açıklanan çok aşamalı denemelerden çok daha doğrudan bir karaktere sahip. DSÖ 2016 yılına ait olan “Aşı Geliştirme için İnsanlara Karşı Mücadele Denemeleri: düzenleyici hususlar” başlıklı bir yayınında, “Bunlar, katılımcıların kasıtlı olarak bulaşıcı bir hastalık organizmasıyla (aşılanmış olsunlar veya olmasınlar) sorgulandığı denemelerdir.” diye açıklıyor. “Bu tehdit edici organizma, vahşi tipe yakın ve patojenik olabilir, daha az patojenite ile veya hiç patojenite olmadan vahşi tipten adapte edilmiş ve / veya zayıflatılmış veya bir şekilde genetik olarak değiştirilmiş olabilir.”

Şimdiye kadar insan denemeleri yoluyla geliştirilen ilk aşı çiçek aşısı oldu. 1796 yılında İngiliz doktor Edward Jenner oğlunu, çok daha ölümcül olan çiçek hastalığından korumak için kasıtlı olarak insanlarda hafif bir reaksiyona neden olan kuzeni, inek çiçeği ile enfekte etti. Bu gelenek bugün, 1DaySooner gibi koronavirüse karşı insanlı aşı denemelerini savunan kuruluşlarla devam ediyor. Kuruluş şimdiden 25 binden fazla gönüllüyü kaydetti. Bununla birlikte, özellikle COVID-19 durumunda, bu yöntemin tehlikelerinin de bulunduğu belirtiliyor.

Flagship Pioneering‘in Baş Tıbbi Sorumlusu Michael Rosenblatt, StatNews‘in haziran sayısına verdiği demeçte, “İnsanlı deneme çalışmaları, genellikle yalnızca bir aşı adayının bir gönüllüyü hastalıktan korumaması durumunda, hayat kurtaran bir tedavi veya müdahale ile kurtarma olduğunda düşünülmektedir.” diyor. “Ancak SARS-CoV-2 virüsüne karşı güvenle uygulanabilecek bir tedavi yok, bu da viral zorlukları özellikle riskli ve etik açıdan sorgulanabilir hale getiriyor.”

Ayrıca, kızamık ve kabakulak gibi hastalıklara yönelik aşılar tamamen etkili olsa da, bazı aşıların – özellikle yetişkinler için – yalnızca yüzde 70 ila 80 etkili ve yüzde 9 kadar az olabileceğine dikkat çekiyor. “Bir an için, teste tabi tutulan bir aşı adayının, aşı alanların yüzde 80’inde bağışıklık oluşturduğunu hayal edin. O zaman yüzde 20 Covid-19 ile enfekte olacak.” diye yazdı.

Bunlara ek olarak Rusya’nın metodolojisi, Rusya Federasyonu’nun aşı geliştirmeye ilişkin uluslararası normlara ve düzenlemelere uymasını talep eden Dünya Sağlık Örgütü’nde de endişeye yol açtı.

DSÖ sözcüsü Tarık Yaşareviç, “İşe yaradığını bildiğimiz tüm halk sağlığı önlemlerini uygulamamız hayati önem taşıyor ve gelecekte hastalık bulaşmasını azaltmamıza yardımcı olacak güvenli ve etkili tedaviler ile aşıların geliştirilmesine yatırım yapmaya ve bunları hızlandırmaya devam etmemiz gerekiyor.” dedi salı günü düzenlediği basın toplantısında.

“Rus sağlık otoriteleri ile yakın temas halindeyiz ve aşının olası ön yeterliliği ile ilgili tartışmalar devam ediyor.” diye sözlerine eklemede bulundu. Bugüne kadar DSÖ, klinik değerlendirmede 25 aday aşı, 139 adet klinik öncesi değerlendirme seviyesinde aşı listeledi.

Dünya bu hafta 20 milyon küresel koronavirüs enfeksiyon rakamını geçti. Bu nedenle pandemi öncesi normale dönme umudumuzun olması için bu aşı adaylarından en az birkaçının etkili olduğunu kanıtlamasına ihtiyacımız olacak.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Samsung Galaxy S20 FE tanıtıldı: S20 serisinin en iyi özellikleri daha uygun fiyata geliyor

YORUMLARINIZI BEKLİYORUZ

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

iPhone 12 serisinin tanıtımının yakın olduğuna dair yeni ipuçları

Apple'ın önümüzdeki haftalarda iPhone 12 serisini tanıtması bekleniyor. 13 Ekim bu yılki en olası iPhone etkinliği tarihi gibi görünüyor. Yeni tip koronavirüs pandemisi, yeni...

Huawei MatePad Pro İncelemesi

Huawei MatePad Pro Huawei Online Mağaza'dan satın alın SATIN AL Android tablet pazarının Android telefon pazarına kıyasla oldukça daha küçük ve az etkili olduğu söylenebilir. Pazarın büyük...

Samsung Galaxy Tab Active 3 tanıtıldı: Dayanıklı kasa, Android 11, Exynos 9810 işlemci

Samsung Galaxy Tab Active 3 ile dayanıklı bir tablet arayanların karşısına güncel özelliklere sahip yeni bir seçenek çıkarıyor. Toza ve suya dayanıklılık konusunda IP68...

Huawei MatePad Pro İncelemesi

Huawei MatePad Pro Huawei Online Mağaza'dan satın alın SATIN AL Android tablet pazarının Android telefon pazarına kıyasla oldukça daha küçük ve az etkili olduğu söylenebilir. Pazarın büyük...

General Mobile GM 20 Pro İncelemesi

General Mobile, sessiz geçen bir dönemin ardından yazın sonlarına doğru iki yeni telefonla, GM 20 ve GM 20 Pro ile karşımıza çıktı. Bu iki...

Realme C11 İncelemesi

Akıllı telefon fiyatlarının artması, bazı üreticileri uygun fiyatlı cihaz kategorisine de ayrıca odaklanmaya teşvik ediyor. Samsung, Honor ve Realme gibi üreticiler, daha fazla kullanıcı...

Oppo Watch İncelemesi

Oppo Watch GittiGidiyor'dan satın alın SATIN AL Oppo, akıllı telefonları ile elde ettiği pazar payını şimdi aksesuarlarla desteklemeye başlıyor. Oppo Watch da bu aksesuarlar içinde önde gelen...

Samsung Galaxy Z Fold 2 İncelemesi

Katlanabilir telefonlar en sonunda geçen yıl, öncesindeki beklentiler, sızıntılar ve dedikoduların ardından tüketicilerle buluşmaya başlamıştı. Ancak yeni bir ürün kategorisinin ilk üyeleri, ilk olmanın...

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Google Haritalar COVID-19 yoğunluğunu özel katmanda gösterecek

Google Haritalar yakında bazı ülke ve bölgelerdeki COVID-19 yayılımını ayrı bir harita katmanında gösterecek. Uygulamaya eklenecek COVID katmanı seçildiğinde bölgelerin 100 bin kişiye düşen...

MWC 2021’in düzenleneceği tarih değişti

2020 Mobil Dünya Kongresi (MWC 2020), koronavirüs salgını küresel bir kriz hâline dönüşmeden önce iptal edilen ilk etkinliklerden biri olmuştu. MWC 2021 için ilk...

İçişleri Bakanlığından yeni koronavirüs genelgesi; 81 ilde maske zorunlu

İçişleri Bakanlığı koronavirüs ile mücadele tedbirleri konulu yeni bir genelgeyi 81 ilin valiliğine gönderdi. Kovid-19 konulu genelgede, "içerisinde bulunduğumuz kontrollü sosyal hayat döneminde salgınla...

Google Haritalar için COVID-19 ile bağlantılı yeni bir özellik

Google Haritalar, dünyanın en popüler navigasyon uygulamaları arasında yer alıyor. Uygulama pek çok ülkede yol tarifi almak isteyenlerin başvurduğu ilk kaynaklardan biri durumunda. Buna...

iOS 13.7 ve iPadOS 13.7 güncellemeleri yayınlandı

Apple'da iOS 14 ve iPadOS 14 güncellemelerini beklemeye başladığımız bir zamanda şirket, belki de en son iOS 13 ara güncellemesini yayınladı. iOS 13.7 ve...

Bilgilendirici ve kaliteli teknoloji videoları için Teknoblog YouTube kanalına abone olun