Japonya Uzay Araştırma Ajansı JAXA, Mars’ın uydusu Phobos’tan Dünya’ya örnek getirmeyi amaçlayan MMX görevini 19 Ekim gecesi Türkiye saatiyle 22.41’de başlatmayı hedefliyor. H3 roketi, uzay aracını Tanegashima Uzay Merkezi’nden taşıyacak. Program başarıyla ilerlerse görev, Mars çevresinden malzeme getirerek araştırmacılara iki küçük uydunun kökenini doğrudan inceleme fırsatı sunacak. Ancak fırlatma henüz gerçekleşmedi, açıklanan saat mevcut uçuş planını gösteriyor.
MMX’in bilimsel hedefi, Phobos ve Deimos’un nasıl oluştuğunu açıklığa kavuşturmak. Araştırmacılar iki olasılığı değerlendiriyor. Bu cisimler, Mars’ın kütle çekiminin yakaladığı eski asteroitler olabilir. Diğer olasılık ise büyük bir çarpışmanın Mars’tan kopardığı malzemenin yörüngede bir araya gelmesi. Böylece yüzeyin kimyasal bileşimi, bu iki açıklamayı birbirinden ayıracak veriler sağlayacak.
Uzay aracı bu nedenle yalnızca fotoğraf çekmekle yetinmeyecek. NASA’nın katkı sunduğu MEGANE aygıtı, Phobos yüzeyinden çıkan nötronları ve gama ışınlarını ölçerek element bileşimini araştıracak. Johns Hopkins Uygulamalı Fizik Laboratuvarı, Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı’ndan araştırmacılarla birlikte bu aygıtı geliştirdi. Ölçümler, örneklerin laboratuvar incelemesini tamamlayacak ve uydunun hangi malzemelerden oluştuğunu belirlemeye yardımcı olacak.
Bunun yanında görev, iki farklı örnek toplama yöntemini bir arada kullanacak. P-Sampler sistemi yüksek basınçlı azot gazıyla yüzey malzemesini toplayacak. JAXA’nın C-Sampler düzeneği ise yüzeyin biraz daha altından örnek çıkaracak. NASA ayrıca Derin Uzay Ağı üzerinden iletişim ve yön bulma desteği sağlayacak, ABD’li araştırmacılar da uluslararası bilim ekibine katılacak.
MMX, Phobos örneklerini 2031’de Dünya’ya getirmeyi planlıyor
Güncel uçuş programı, MMX’in Ağustos 2027’de Mars’a ulaşmasını öngörüyor. Ardından ekipler Phobos’u ayrıntılı biçimde inceleyecek. Ana araç, yüzeye inmeden önce Idefix adlı küçük keşif aracını bırakacak. Idefix yüzeyin bileşimini ve dokusunu araştırırken, ana uzay aracının örnek toplamak için yapacağı inişe de bilgi sağlayacak.
Görev toplam 11 bilimsel aygıt taşıyacak, bunların yedisi ana uzay aracında, dördü ise Idefix üzerinde çalışacak. Keşif aracının kütlesi 25 kilogram. Ne var ki Phobos’un çok düşük kütle çekimi, hem yüzeye iniş hem de hareket için özel çözümler gerektiriyor. Idefix’in yüzeydeki ağırlığı, Dünya’da yaklaşık 15 gramlık bir cismin ağırlığına karşılık gelecek. Bu koşullar, örnek toplama aşamasını da doğrudan etkiliyor. Ekipler bu nedenle ana aracın inişinden önce yüzey hakkında ayrıntılı veriler toplayacak.
Öte yandan örnekleri Dünya’ya ulaştırma hedefi 2031. Dönüş kapsülü Avustralya’ya inecek ve ekipler daha sonra malzemeyi Japonya’ya taşıyacak. Araştırmacılar örnekleri çıkarıp kayda geçirecek ve görev ortaklarıyla paylaşacak. NASA, toplam örneğin yaklaşık yüzde 15’ini Houston’daki Johnson Uzay Merkezi’nde koruyarak bilim insanlarının kullanımına sunacak. Böylece görevden dönen malzeme, uzay aracındaki aygıtların ötesinde, Dünya’daki laboratuvarlarda da inceleme olanağı sağlayacak.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Perseverance, 45,22 kilometreyle Dünya dışındaki sürüş rekorunu kırdı
Licube, füzyon santrallerinin yakıt ihtiyacı için lityum-6 tedarikini hedefliyor
Cambridge Heavy, masaüstü füzyon cihazıyla önce trityum üretmeyi hedefliyor
Google, Willow deneyinde kuantum durum hatalarını 40 kat azalttı
Artık saniye 20 Mayıs 2027’de küresel saatten çıkıyor
Günün Öne Çıkan Fırsatları
REKLAM — Bu içerikte satış ortaklığı bağlantıları bulunmaktadır. Bu bağlantılar üzerinden yapılan alışverişlerden Teknoblog komisyon kazanabilir. Satış ortaklığı açıklaması
