Avrupa Komisyonu, Google’ın arama motoru alanındaki hakimiyetini sınırlamak için yeni bir düzenleme paketi önerdi. Bu öneri kapsamında şirketin, sahip olduğu arama verilerini rakip hizmetlerle paylaşmasına izin vermesi talep ediliyor. Amaç, üçüncü taraf arama motorlarının Google ile daha eşit koşullarda rekabet edebilmesini sağlamak. İlk taslakta, sıralama, sorgu, tıklama ve görüntüleme gibi temel veri noktalarının adil ve ayrımcı olmayan şartlarla erişime açılması öngörülüyor.
Komisyonun Temiz, Adil ve Rekabetçi Dönüşümden sorumlu başkan yardımcısı Teresa Ribera, verinin dijital hizmetler için kritik bir kaynak olduğuna dikkat çekiyor. Ribera’ya göre arama verileri yalnızca mevcut hizmetlerin iyileştirilmesi için değil, aynı zamanda yapay zekâ gibi yeni teknolojilerin geliştirilmesinde de belirleyici rol oynuyor. Bu nedenle söz konusu veriye erişimin sınırlandırılması, pazardaki rekabet dengesini bozabilecek bir unsur olarak değerlendiriliyor. Buna rağmen Komisyon, özellikle hızlı değişen dijital pazarlarda küçük düzenlemelerin bile büyük sonuçlar doğurabileceğini vurguluyor.
Avrupa Birliği, son yıllarda Dijital Pazarlar Yasası (DMA) üzerinden Google’ın pazar gücünü sınırlamaya yönelik adımlar atıyor. Mart 2024 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeler, teknoloji devlerinin belirli yükümlülüklere uymasını zorunlu hale getirmişti. Google da bu süreçte bazı değişiklikler yapacağını açıklamıştı. Ne var ki aradan geçen sürede Avrupa Komisyonu, Google Arama ve Play Store’un rekabet kurallarına tam anlamıyla uymadığını belirterek şirkete yönelik ön suçlamalar yöneltti.
Dijital Pazarlar Yasası kapsamında artan baskı
Google, bu eleştirilere karşılık olarak arama sonuçlarının gösterimine yönelik bazı düzenlemeler önermişti. Bununla birlikte Avrupa Komisyonu’nun daha kapsamlı değişiklikler talep ettiği görülüyor. Özellikle veri paylaşımı konusu, düzenleyicilerin öncelikli gündem maddeleri arasında yer alıyor. Bu yaklaşım, pazara yeni giren ya da daha küçük ölçekli arama motorlarının rekabet gücünü artırmayı hedefliyor. Öte yandan bu tür bir veri paylaşımının teknik ve ticari açıdan nasıl uygulanacağı hâlâ netlik kazanmış değil.
Bunun yanında önerinin henüz kesinleşmediğini belirtmek gerekiyor. Avrupa Komisyonu, 1 Mayıs tarihine kadar ilgili taraflardan görüş toplamaya devam ediyor. Google’ın hukuk ekibinin bu süreçte kapsamlı itirazlar sunması bekleniyor. Şirketin veri paylaşımı konusundaki çekinceleri, hem kullanıcı gizliliği hem de ticari sırlar açısından tartışma yaratabilir. Buna rağmen düzenleyici kurum, rekabeti artırma hedefinden geri adım atmış görünmüyor.
Tüm bunlara ek olarak, nihai kararın 27 Temmuz’a kadar verilmesi planlanıyor. Bu tarihe kadar Google ile Avrupa Komisyonu arasında yoğun bir müzakere süreci yaşanacağı tahmin ediliyor. Sürecin sonucunda ortaya çıkacak düzenleme, yalnızca Google’ı değil, genel olarak dijital platform ekonomisinin işleyişini de etkileyebilir. Özellikle veri erişimi ve paylaşımı konularında alınacak kararlar, hem kullanıcı deneyimi hem de sektörün rekabet yapısı üzerinde doğrudan belirleyici olacak gibi görünüyor.
