Hollanda hükümeti, kamu yönetiminde maliyetleri düşürmek ve verimliliği artırmak amacıyla önümüzdeki birkaç yıl içinde yaklaşık 25 bin tam zamanlı pozisyonu azaltmayı planlıyor. Toplam kamu iş gücünün yaklaşık yüzde 16’sına karşılık gelen bu küçülme kapsamında yapay zekâ teknolojilerinden de yararlanılması hedefleniyor. Hükümetin açıkladığı tasarruf programıyla 2027 yılına kadar 900 milyon avro, 2035 yılına kadar ise 3,5 milyar avro tutarında maliyet azaltımı öngörülüyor. Bununla birlikte, personel sayısındaki düşüşün hangi kurumlarda ve nasıl gerçekleştirileceğine ilişkin ayrıntılar henüz netleşmiş değil. Polis ve savunma birimleri ise planlanan personel azaltımının dışında tutulacak.
Hollanda hükümetinin kamu yönetimini yeniden düzenlemeye yönelik açıkladığı program, yalnızca çalışan sayısının azaltılmasıyla sınırlı kalmıyor. İdari süreçlerin sadeleştirilmesi, mevcut kaynakların daha verimli kullanılması ve bazı görevlerde dijital teknolojilerin daha geniş ölçekte değerlendirilmesi de hedefler arasında bulunuyor. Özellikle yapay zekânın tekrarlanan işlemleri kolaylaştırma ve çalışanların üzerindeki iş yükünü azaltma potansiyeli üzerinde duruluyor. Ne var ki hükümet, bu teknolojilerin hangi kamu hizmetlerinde kullanılacağına ve personel ihtiyacını ne ölçüde değiştireceğine dair somut bir uygulama takvimi paylaşmadı. Dolayısıyla açıklanan 25 bin pozisyonluk azaltımın ne kadarının doğrudan yapay zekâ kullanımından kaynaklanacağı şimdilik bilinmiyor.
Tasarruf programının mali boyutu da birkaç yıllık bir döneme yayılıyor. Hükümet, 2027 itibarıyla 900 milyon avroluk tasarruf sağlamayı hedeflerken bu tutarın 2035 yılında 3,5 milyar avroya ulaşacağını hesaplıyor. Söz konusu rakamlar, kamu yönetiminin personel giderleri ve operasyonel maliyetlerinde kapsamlı bir düzenleme yapılmasının planlandığını gösteriyor. Bununla birlikte, tasarrufun hangi bölümünün personel azaltımından, hangi bölümünün teknolojik dönüşümden veya diğer idari önlemlerden sağlanacağı açıklanmış değil. Polis ve savunma kurumlarına tanınan istisna ise kesintilerin kamu yönetiminin bütün alanlarında aynı şekilde uygulanmayacağını ortaya koyuyor.
Hollanda hükümeti yapay zekâ kullanımına yönelik tasarruf planını 2027’de açıklayacak
Hollanda hükümetinin açıklamasına göre, yapay zekâdan yararlanılarak verimliliğin nasıl artırılacağına ilişkin hedefler ve tasarruf planları 2027 yılının ilk çeyreğinde hazırlanacak. Bu çalışmalar kapsamında farklı kamu kurumlarının mevcut iş süreçlerinin değerlendirilmesi ve yapay zekânın hangi alanlarda kullanılabileceğinin belirlenmesi bekleniyor. Bunun yanında, teknolojinin sağlayabileceği verimlilik artışının maliyetlere nasıl yansıyacağı da planlamanın temel başlıkları arasında yer alacak. Henüz belirli bir yapay zekâ sistemi, yazılım sağlayıcısı veya uygulama modeli duyurulmuş değil. Bu nedenle hükümetin teknoloji kullanımına ilişkin yaklaşımının ayrıntıları, hazırlanacak planların açıklanmasının ardından daha belirgin hâle gelecek.
Hollanda Devlet Sekreteri Eric van der Burg, parlamentoya gönderdiği mektupta söz konusu düzenlemelerin daha basit, daha akıllı ve daha küçük bir kamu yönetimi oluşturma hedefiyle bağlantılı olduğunu belirtti. Van der Burg’un açıklamaları, hükümetin yalnızca bütçe kesintilerine değil, kamu kurumlarının çalışma biçimlerinin değiştirilmesine de odaklandığını gösteriyor. Nitekim Hollanda basınında yılın önceki dönemlerinde yayımlanan haberlerde de yapay zekânın kamu harcamalarını azaltmak amacıyla daha yaygın kullanılmasının değerlendirildiği aktarılmıştı. Bloomberg’in haberine göre Van der Burg, çeşitli kamu kurumlarında hâlihazırda yürütülen yapay zekâ girişimlerinin kapsamını genişletmek istiyor. Bununla birlikte, mevcut projelerden elde edilen tasarruf miktarlarına veya verimlilik sonuçlarına ilişkin ayrıntılar kaynak metinde yer almıyor.
Kamu yönetiminde yapay zekâ kullanımı, özellikle belge işleme, bilgi sınıflandırma, kurum içi arama ve rutin idari görevlerin desteklenmesi gibi alanlarda çalışanların iş yükünü azaltabilecek seçenekler sunuyor. Buna rağmen bu tür sistemlerin kullanılması, bütün görevlerin otomatik olarak insan müdahalesi olmadan gerçekleştirilebileceği anlamına gelmiyor. Kamu hizmetlerinde kişisel verilerin korunması, kararların açıklanabilirliği, sistemlerin doğruluğu ve hatalı sonuçların denetlenmesi gibi gereksinimlerin de dikkate alınması gerekiyor. Özellikle vatandaşları doğrudan etkileyen idari işlemlerde insan gözetiminin nasıl sürdürüleceği, teknolojinin kullanım biçimini belirleyen unsurlardan biri olacak. Bu nedenle verimlilik hedefleriyle hizmet kalitesi ve denetim gereksinimleri arasında bir denge kurulması gerekecek.
Öte yandan, 25 bin tam zamanlı pozisyonun azaltılması planı kamu çalışanları açısından da çeşitli belirsizlikler barındırıyor. Hükümetin bu küçülmeyi doğrudan işten çıkarmalar, emeklilikler, boşalan kadroların yeniden doldurulmaması veya kurumların yeniden yapılandırılması yoluyla mı gerçekleştireceği henüz açıklanmadı. Bu ayrım, programın hem çalışanlar hem de kamu hizmetlerinden yararlanan vatandaşlar üzerindeki etkisini belirleyecek. Personel sayısının azalmasına rağmen hizmetlerin aynı hızda ve kalitede sunulup sunulamayacağı da uygulama sürecinde değerlendirilmesi gereken konular arasında bulunuyor. Yapay zekâ araçlarının sağlayacağı olası verimlilik artışı ise kullanılan sistemlerin güvenilirliğine, çalışanların bu sistemlere uyumuna ve kurumların mevcut dijital altyapısına bağlı olacak.
Hollanda’nın açıkladığı program, kamu harcamalarını azaltma hedefiyle yapay zekâ kullanımını aynı planlama çerçevesinde ele alıyor. Bununla birlikte, 25 bin pozisyonluk küçülmenin bütünüyle yapay zekâ kaynaklı olduğu yönünde bir açıklama bulunmuyor. Şu aşamada kesinleşen başlıca unsurlar, personel azaltımının büyüklüğü, 2027 ve 2035 için belirlenen tasarruf hedefleri ve polis ile savunma kurumlarına uygulanacak istisna olarak öne çıkıyor. Yapay zekânın hangi görevlerde kullanılacağı ve sağlayacağı tasarrufun nasıl hesaplanacağı ise 2027’nin ilk çeyreğinde hazırlanması planlanan çalışmalarla netlik kazanabilecek. Programın başarısı, açıklanan mali hedeflerin yanı sıra kamu hizmetlerinin erişilebilirliğinin ve kalitesinin korunmasına da bağlı olacak.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
REKLAM — Bu içerikte satış ortaklığı bağlantıları bulunmaktadır. Bu bağlantılar üzerinden yapılan alışverişlerden Teknoblog komisyon kazanabilir. Satış ortaklığı açıklaması
