Mozilla, Firefox iOS sürümünde kullanıcıların internette karşılaştığı reklamların sayısını azaltmayı amaçlayan yerleşik bir reklam engelleyiciyi kullanıma sunmaya başladı. Şirketin destek sayfasında duyurduğu özellik şimdilik “deneysel” olarak tanımlanıyor ve tüm kullanıcılara aynı anda açılmak yerine kademeli biçimde dağıtılıyor. Böylelikle iPhone ve iPad kullanıcıları, Firefox içinde ek bir reklam engelleme uzantısına ihtiyaç duymadan belirli reklamları durdurabilecek. Mozilla’nın çözümü reklamların yanı sıra reklamlarla bağlantılı bazı izleyicileri de hedef alıyor. Bununla birlikte engelleme kapsamına getirilen bazı istisnalar, Firefox’un gelir modeliyle reklam engelleme yaklaşımı arasında belirgin bir sınır bulunduğunu gösteriyor.
Firefox’un yeni reklam engelleme sistemi ağ seviyesinde çalışıyor. Bu yöntem sayesinde üçüncü taraf reklam ağları ve reklam borsaları üzerinden gelen içerikler, reklam amaçlı takip sistemleri ve internet sitelerinin sunduğu birçok üçüncü taraf reklam daha yüklenmeden engellenebiliyor. Açılır pencereler ve sayfanın içeriğinin üzerine yerleşen katmanlar gibi gezinme deneyimini daha fazla etkileyebilen reklam biçimleri de sistemin kapsamına giriyor. Mozilla, filtreleme için reklam engelleme araçlarında yaygın biçimde kullanılan EasyList’i temel alan bir filtre listesinden yararlanıyor. Reklamların sayfa tamamen yüklendikten sonra gizlenmesi yerine ağ isteği aşamasında durdurulması, gereksiz içeriklerin indirilmesini önleyebiliyor ve bazı sayfalarda daha sade bir gezinme deneyimi sağlayabiliyor.
Firefox iOS reklam engelleyici bazı reklamları kapsam dışında bırakıyor
Yerleşik sistem her reklam türünü engellemiyor. Mozilla’nın açıklamasına göre Google, Bing ve DuckDuckGo gibi arama motorlarının sonuç sayfalarında gösterilen reklamlar engelleyicinin dışında tutulacak. Aynı durum diğer arama hizmetlerinin sonuç sayfalarındaki reklamlar için de geçerli olacak. Bunun yanında Firefox’un Ana Sayfa ve Yeni Sekme ekranında gösterilen sponsorlu içerikler de görünmeye devam edecek. Dolayısıyla özellik, Firefox içinde tüm ticari içerikleri ortadan kaldıran kapsamlı bir reklam engelleyici olmaktan çok, web sitelerinde karşılaşılan üçüncü taraf reklamların ve bunlarla ilişkili takip mekanizmalarının bir bölümünü azaltmaya odaklanıyor.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Bu istisnaların Mozilla’nın gelir yapısıyla da doğrudan bağlantısı bulunuyor. Firefox’un Ana Sayfa ve Yeni Sekme alanlarındaki sponsorlu içerikler kuruluş için gelir kaynaklarından birini oluştururken, arama motoru anlaşmaları çok daha büyük bir paya sahip. Mozilla’nın 2025 yılında paylaştığı verilere göre kuruluşun gelirlerinin yüzde 90’ı Firefox’tan geldi. Firefox kaynaklı bu gelirin yaklaşık yüzde 85’ini ise Google ile yapılan anlaşma oluşturdu. Safari’de Apple’ın Google ile yaptığı varsayılan arama motoru anlaşmasına benzer biçimde Mozilla da arama ortaklıklarından ciddi gelir elde ediyor. Bu nedenle arama sonuçlarındaki reklamların yerleşik engelleyicinin kapsamı dışında bırakılması, Firefox’un finansman modeli dikkate alındığında şaşırtıcı görünmüyor.
Özelliğe erişebilen kullanıcılar reklam engellemeyi Firefox içinden etkinleştirebiliyor. Bunun için Firefox’ta herhangi bir web sayfasını açtıktan sonra menüye girerek site menüsünü görüntülemek ve buradaki Ad Blocker seçeneğine dokunmak gerekiyor. Ardından açılan ayarlar bölümündeki reklam engelleyici anahtarı etkinleştirilebiliyor. Ne var ki Mozilla özelliği kademeli dağıttığı için bu seçenek henüz bütün iPhone ve iPad kullanıcılarının menüsünde görünmeyebilir. Deneysel etiketi de sistemin dağıtım sürecinde değişikliklere uğrayabileceğine ve Mozilla’nın kullanım sonuçlarına göre engelleme davranışını düzenleyebileceğine işaret ediyor.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
REKLAM — Bu içerikte satış ortaklığı bağlantıları bulunmaktadır. Bu bağlantılar üzerinden yapılan alışverişlerden Teknoblog komisyon kazanabilir.
Firefox’un iOS sürümünde bu özelliğin doğrudan tarayıcıya eklenmesi, özellikle ayrı bir içerik engelleme çözümü kurmak istemeyen kullanıcılar açısından kullanımı kolaylaştırabilir. EasyList tabanlı filtreleme ve reklamların yükleme aşamasından önce durdurulması sistemin güçlü tarafları arasında bulunuyor. Buna karşılık arama sonuçlarındaki reklamların ve Firefox içindeki sponsorlu içeriklerin kapsam dışında kalması, tam kapsamlı reklam engelleme isteyen kullanıcılar için belirgin bir sınırlama oluşturuyor. Mozilla’nın tercihi bu nedenle bütün reklamları ortadan kaldırmaktan ziyade üçüncü taraf web reklamlarının ve reklam bağlantılı takip sistemlerinin etkisini azaltmaya odaklanıyor. Özelliğin deneysel aşamadan çıktıktan sonra hangi filtreleme seçeneklerini sunacağı ise Firefox’un iOS’taki yerleşik çözümünün mevcut içerik engelleme araçlarına ne ölçüde alternatif olacağını daha açık biçimde gösterecek.
