Anthropic’in yazarlar ve kitap yayıncılarıyla imzaladığı 1,5 milyar dolarlık telif anlaşması, federal mahkemeden kesin onay aldı. Yargıç Araceli Martinez-Olguin, 20 Temmuz Pazartesi günü verdiği kararla şirketin ödeme sürecini başlatmasının önünü açtı. Anlaşma, yaklaşık 500 bin telifli eser için hak sahiplerine eser başına 3 bin doların üzerinde ödeme öngörüyor. ABD telif hukukunda şimdiye kadar açıklanan en yüksek uzlaşma tutarı, yapay zeka şirketlerinin eğitim verilerini nasıl topladığını yeniden tartışmanın merkezine taşıdı.
ABD Kaliforniya Kuzey Bölgesi Federal Mahkemesi, ödeme planını yetersiz bulan itirazları inceleyerek anlaşmayı kesinleştirdi. Bununla birlikte, hak sahiplerinin yüzde 91’inden fazlası anlaşma kapsamındaki ödemeler için başvuru yaptı. Buna ek olarak mahkeme, davacıları temsil eden avukatlara 101 milyon doların üzerinde ücret ödenmesine karar verdi. Bazı yazarlar ise anlaşmaya katılmadı ve Anthropic’e karşı ayrı davalar açmayı tercih etti.
Davayı daha önce yöneten Yargıç William Alsup, Eylül 2025’te tarafların sunduğu anlaşmaya ön onay vermişti. Alsup daha sonra emekliye ayrıldı ve dosyayı Yargıç Araceli Martinez-Olguin devraldı. Öte yandan Alsup, Anthropic’in milyonlarca telifli kitabı yasa dışı yollarla indirip sakladığı sonucuna ulaştı. Mahkeme, şirketin kitapları nasıl elde ettiğini model eğitimindeki kullanımdan ayrı biçimde ele aldı.
Anthropic, eğitim arşivini iki farklı kaynaktan oluşturdu. Şirket bir bölümde satın aldığı basılı kitapları taradı, diğer bölümde ise Library Genesis ve Pirate Library Mirror gibi korsan sitelerden kitap indirdi. Mahkeme, satın alınan kitapların taranmasını ve model eğitiminde kullanılmasını adil kullanım kapsamında değerlendirdi. Ne var ki Alsup, korsan sitelerden indirilen kitapların edinilmesini ve merkezi bir arşivde tutulmasını açık bir telif ihlali saydı.
Mahkeme model eğitimini ve korsan indirmeyi ayırdı
Alsup, telifli metinlerle yapay zeka modeli eğitmenin dönüştürücü bir kullanım oluşturduğuna hükmetti. Buna karşılık mahkeme, şirketin korsan kaynaklardan kitap indirmesinin tek başına yargılamaya konu olabileceğini belirtti. Anthropic bu bölümün jüri önüne taşınmasını önlemek amacıyla yazarlar ve yayıncılarla uzlaşmaya gitti. Böylece şirket, jürinin belirleyebileceği daha yüksek bir tazminat ihtimalini anlaşmayla kapattı.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
Teknoblog'un satış ortaklıkları vardır. Bunlar, editoryal içeriği etkilemez, ancak Teknoblog, satış ortaklığı bağlantıları üzerinden satın alınan ürünler için komisyon kazanabilir.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Sahaflardaki eski kitapları yapay zeka şirketleri topluyor
Christopher Nolan’dan yapay zeka için sert Truva atı uyarısı
Anthropic, Claude Fable 5 erişiminde geri adım attı
Apple yapay zekâ için çip şirketi satın almaya hazırlanıyor
Apple’ın Canlı Notlar sistemi Genius Bar görüşmelerini otomatik özetliyor
Kesin onayla birlikte Anthropic, uygun görülen yaklaşık 500 bin eser için ödeme yapacak. Her eser için hesaplanan pay 3 bin doların üzerine çıkarken, yazarlar ve yayıncılar ödemeyi sahip oldukları hak oranına göre paylaşacak. Bunun yanı sıra toplam dağıtım tutarı, son aşamada kabul edilen eser ve hak sahibi sayısına bağlı olarak şekillenecek. Başvuru sürecine katılan hak sahipleri, mahkemenin belirlediği takvim doğrultusunda ödemelerini alacak.
Ancak kesin onay, yapay zeka eğitiminde telifli eser kullanımına ilişkin ülke çapında bağlayıcı bir karar oluşturmuyor. Alsup’ın değerlendirmesi yalnızca bir federal bölge mahkemesinin kararını temsil ediyor. Anthropic uzlaşmayı seçtiği için bir temyiz mahkemesi adil kullanım kararını incelemeyecek. Bu nedenle başka federal yargıçlar, farklı davalarda başka sonuçlara ulaşma yetkisini koruyor.
Karar özellikle iki hukuki başlığı birbirinden ayırıyor. Birinci başlık, şirketlerin telifli eserleri model eğitimi amacıyla kullanmasının adil kullanım kapsamına girip girmediğini kapsıyor. İkinci başlık ise şirketlerin bu eserleri hangi kaynaklardan ve hangi yöntemlerle elde ettiğine odaklanıyor. Mahkeme ilk konuda Anthropic lehine karar verirken, korsan indirmeler konusunda yazarlar ve yayıncılar lehine hüküm kurdu.
Google, Meta, Midjourney ve OpenAI de telifli içeriklerin model eğitiminde kullanılması nedeniyle çeşitli davalarla karşı karşıya bulunuyor. Ayrıca Hachette Book Group, Cengage Learning, Elsevier, yazar Scott Turow ve S.C.R.I.B.E., temmuz ayında Google’a karşı toplu dava açtı. Davacılar, Google’ın milyonlarca telifli kitabı Gemini modellerini eğitmek için izinsiz kullandığını öne sürdü. Dava dilekçesi tazminat ödenmesini, yetkisiz kopyaların silinmesini ve eserlerin izinsiz kullanımının durdurulmasını talep ediyor.
Anthropic anlaşması, yazarlar ve yayıncılar açısından doğrudan ödeme sürecini başlatıyor. Bununla birlikte dava, telifli kitaplarla model eğitimi konusundaki daha geniş hukuki tartışmayı sona erdirmiyor. Google, Meta, Midjourney ve OpenAI hakkındaki davalar kendi delilleri ve dosya kapsamları üzerinden ilerlemeyi sürdürüyor. Mahkemeler bu davalarda hem model eğitimini hem de şirketlerin eğitim verilerini elde etme yöntemlerini ayrı ayrı inceleyecek.
