Meta, ABD’deki yapay zekâ veri merkezlerinin enerji ihtiyacını karşılamak için nükleer enerji şirketleriyle uzun vadeli anlaşmalar yaptı. Vistra, TerraPower ve Oklo ile imzalanan sözleşmeler, 2030’dan itibaren kademeli olarak devreye girecek 6,6 gigavatlık elektrik üretimini kapsıyor. Ohio’da kurulan Prometheus süper kümesi, bu planın merkezinde yer alıyor. Meta, artan hesaplama gücü ihtiyacını kesintisiz ve öngörülebilir bir enerji kaynağıyla desteklemeyi amaçlıyor.
Meta’nın planlamasında Ohio özel bir yer tutuyor. Şirket, bu eyalette inşa edilen 1 gigavatlık Prometheus veri merkezini, yapay zekâ eğitim ve çıkarım yükleri için temel üslerden biri olarak konumlandırıyor. Elektrik ihtiyacının tamamı için uzun vadeli tedarik garantisi arayışı, Meta’yı nükleer enerjiye yönelten temel etkenlerden biri olarak öne çıkıyor. Bu noktada fosil yakıtlar veya kısa vadeli yenilenebilir sözleşmeler yerine onlarca yıla yayılan anlaşmalar tercih ediliyor. Öte yandan Meta, enerji tarafındaki bu genişlemeyi doğrudan kendi işletmesiyle değil, üreticilerle yapılan alım anlaşmaları üzerinden yürütüyor.
TerraPower ile yapılan anlaşma, Meta’nın nükleer portföyündeki en teknik başlıklardan biri olarak öne çıkıyor. Anlaşma kapsamında iki yeni Natrium reaktörü geliştirilecek ve bu reaktörler 690 megavat elektrik üretecek. Teslimat için 2032 yılı işaret ediliyor. Bunun yanında Meta, ilerleyen yıllarda devreye alınabilecek altı ek reaktörden toplam 2,1 gigavat daha enerji alma hakkı elde ediyor. Natrium tasarımında su yerine sıvı sodyum soğutma kullanılıyor ve bu tercih, farklı bir mühendislik yaklaşımını beraberinde getiriyor.
Oklo tarafında ise daha erken bir takvim bulunuyor. Meta, Oklo ile yaptığı anlaşma sayesinde 1,2 gigavatlık nükleer kapasiteyi 2030’dan itibaren kademeli olarak devreye almayı planlıyor. Bu ortaklık, Ohio’da birden fazla küçük modüler reaktörün kurulmasının önünü açıyor. Oklo’nun yatırımcıları arasında OpenAI CEO’su Sam Altman da yer alıyor ve Altman şirketin yüzde 4’ünden biraz fazlasına sahip. Meta, bu projelerin binlerce kişiye inşaat ve işletme aşamalarında istihdam yaratacağını paylaşıyor.
Meta, mevcut santrallerden daha fazla elektrik almayı planlıyor
Vistra ile yapılan anlaşmalar ise yeni santral kurulumundan çok mevcut tesislerin geleceğine odaklanıyor. Meta, Ohio’daki bazı nükleer santrallerden 20 yıllık elektrik alım sözleşmeleriyle 2,1 gigavatın üzerinde enerji tedarik edecek. Bunun yanında Vistra, bu santrallerin kapasitesini artırmak için ilave yatırımlar yapacak. Toplam 433 megavatlık ek üretim kapasitesinin 2030’lu yılların başında devreye girmesi bekleniyor. Pennsylvania’daki bir tesis de bu genişleme planına dâhil ediliyor.
Bu tablo, büyük teknoloji şirketlerinin enerji tercihlerinde yaşanan dönüşümü de net biçimde gösteriyor. Meta, geçen yıl Constellation Energy ile 20 yıllık bir nükleer enerji anlaşması imzaladı. Microsoft ise Three Mile Island santralini yeniden devreye almayı ve buradaki üretimin tamamını satın almayı planlıyor. Yapay zekâ odaklı veri merkezleri büyüdükçe, sürekli ve yüksek kapasiteli enerji ihtiyacı bu tür anlaşmaları daha görünür hâle getiriyor.
