Meta CEO’su Mark Zuckerberg, ABD’nin New Mexico eyaletinde görülen çocuk güvenliği davası kapsamında jüriye sunulan kayıtlı ifadesinde şirket içi araştırmaların bazı bulgularının önemini sorgulayan açıklamalarda bulundu. Geçtiğimiz yıl mart ayında kaydedilen ifade sırasında Zuckerberg’e Meta araştırmacılarının Facebook ve Instagram gibi platformların kullanıcı davranışları üzerindeki etkilerini inceleyen belgeleri soruldu. Meta yöneticisinin birçok noktada bu araştırmaların pratikte nasıl yorumlanması gerektiği konusunda temkinli bir yaklaşım sergilediği görüldü.
Dava, New Mexico Başsavcılığı’nın 2023 yılında Meta’ya karşı açtığı kapsamlı bir hukuki sürecin parçası. Yetkililer, şirketin çocuk güvenliği konusunda yeterli önlem almadığını ve platform özelliklerinin genç kullanıcılar üzerinde bağımlılık yaratabilecek şekilde tasarlandığını öne sürüyor. Buna rağmen Meta tarafı, sosyal medya kullanımının “bağımlılık” olarak tanımlanmasına karşı çıkıyor ve açılan davalarda şirket içi belgelerin bağlamından koparılarak kullanıldığını savunuyor.
Mark Zuckerberg: Hedefimiz uygulamaları “faydalı” hâle getirmek
Mahkemede izletilen ifade sırasında Zuckerberg’e Meta araştırmacıları tarafından hazırlanan bir belge hakkında sorular yöneltildi. Bu belgede Facebook’ta içerik paylaşan kullanıcıların aldıkları geri bildirimlerle paylaşım eylemini ilişkilendirebileceği ve bu durumun kullanıcıların platformu daha sık ziyaret etmesine yol açabileceği belirtiliyordu. Zuckerberg ise söz konusu değerlendirmeyi kesin bir sonuç olarak kabul etmediğini ifade etti. CEO, belgede yazılanların araştırmacıların yorumlarını yansıttığını kabul etse de bunun gerçek kullanım davranışını birebir temsil edip etmediğinden emin olmadığını dile getirdi.
Bunun yanında mahkemede ele alınan bir diğer belge, Instagram’daki genç kullanıcı oranlarını gösteren bir grafikti. Söz konusu grafiğe göre incelenen dönemde 11 yaşındaki çocukların yaklaşık yüzde 20’sinin aylık aktif Instagram kullanıcısı olduğu tahmin ediliyordu. Zuckerberg grafikteki veriyi kabul etmekle birlikte, bu tahminlerin hangi yöntemle hesaplandığına dair ayrıntılı bilgiye sahip olmadığını belirtti. Bununla birlikte Meta’nın 13 yaşın altındaki kullanıcıların platformdan kaldırılması gerektiği yönünde kuralları bulunduğunu vurguladı.
Öte yandan dava kapsamında Meta’nın sosyal medya bağımlılığına ilişkin tutumu da tartışma konusu oldu. Zuckerberg ifadesinde şirketin hedefinin kullanıcıların uygulamalarda daha fazla zaman geçirmesini sağlamak değil, platformları “faydalı” hale getirmek olduğunu söyledi. Buna rağmen davayı açan taraf, bazı özelliklerin kullanıcı etkileşimini artırmaya odaklandığını ve özellikle gençler üzerinde olumsuz etkiler doğurabileceğini iddia ediyor.
Mahkemede ele alınan belgelerden biri de Facebook kullanımının bireylerin genel yaşam memnuniyeti üzerindeki etkilerini değerlendiren bir araştırmaya aitti. Söz konusu çalışmada Facebook’un ortalama etkisinin “hafif düzeyde olumsuz” olabileceğine dair bilimsel bulguların artmakta olduğu ifade ediliyordu. Zuckerberg ise akademik çevrelerde bu yönde geniş bir fikir birliği bulunduğu görüşüne katılmadığını belirtti.
Meta yöneticilerinin şirket içi araştırmaların etkisini küçümsemekle eleştirildiği ilk olay bu değil. 2021 yılında eski Meta çalışanı Frances Haugen tarafından kamuoyuna sızdırılan belgeler, Instagram’ın bazı genç kızların kendilerini daha kötü hissetmesine yol açabileceğini gösteren araştırmaları gündeme taşımıştı. O dönem de şirket, bu çalışmaların yanlış yorumlandığını savunmuştu.
Zuckerberg’in ifadesi, jürinin Instagram Başkanı Adam Mosseri’nin kayıtlı ifadesini dinlemesinden bir gün sonra mahkemeye sunuldu. Mosseri de ifadesinde Haugen’in paylaştığı bazı belgelerin “sorunlu araştırmalara” dayandığını dile getirdi. Araştırmaların büyük bölümünün anketlerden oluştuğunu belirten Mosseri, Meta’nın her ay yüzlerce kullanıcı araştırması gerçekleştirdiğini ifade etti. Tüm bunlara rağmen davada tartışılan belgeler, sosyal medya platformlarının özellikle genç kullanıcılar üzerindeki etkisine dair tartışmaları yeniden gündeme taşıyor.
