Küresel ölçekte hız kazanan yapay zekâ altyapı yatırımları, yarı iletken tedarik zinciri üzerinde baskı oluşturmayı sürdürüyor. Bu durum yalnızca veri merkezlerini değil, tüketici elektroniği pazarını da doğrudan etkiliyor. HP tarafından paylaşılan verilere göre, kişisel bilgisayar üretiminde bellek maliyetleri dramatik biçimde yükseldi. Şirket, RAM ve depolama kalemlerinin artık bir PC’nin toplam malzeme maliyetinin yaklaşık yüzde 35’ini oluşturduğunu bildirdi. Her ne kadar geçmiş çeyreklerde bu oran yüzde 15 ila 18 bandında seyretse de, mevcut tablo sektör dinamiklerinin belirgin şekilde değiştiğini ortaya koyuyor.
HP Mali İşler Direktörü Karen Parkhill, şirketin mali sonuçlarını açıkladığı toplantıda yaptığı değerlendirmede, bellek ve depolama bileşenlerinin maliyet yapısındaki payının yıl genelinde ciddi biçimde arttığını ifade etti. Buna rağmen yalnızca maliyet baskısı söz konusu değil; aynı zamanda arz kısıtları da üreticileri zorluyor. Parkhill, artan maliyetlerin bir bölümünün ürün fiyatlarına yansıtılacağını doğruladı. Öte yandan Samsung da benzer şekilde yapay zekâ kaynaklı bellek kıtlığı nedeniyle fiyat artışlarının gündeme gelebileceği uyarısında bulunmuştu.
Yapay zekâ yatırımları bellek pazarını yeniden şekillendiriyor
Yapay zekâ sistemleri yüksek bant genişliğine ve büyük kapasiteli bellek çözümlerine ihtiyaç duyuyor. Özellikle HBM (High Bandwidth Memory) gibi gelişmiş bellek teknolojilerine olan talep, veri merkezi tarafında rekor seviyelere ulaşmış durumda. Bunun yanında geleneksel DRAM üretim kapasitesinin önemli bir bölümü de kurumsal müşterilere yönlendiriliyor. Micron gibi üreticilerin tüketici markalarından çekilerek B2B segmentine odaklanması, arz tarafındaki daralmanın somut örneklerinden biri olarak gösteriliyor. Buna ek olarak GPU pazarında da benzer bir baskı hissediliyor; yapay zekâ hızlandırıcılarına olan talep, ekran kartı üretim planlarını etkiliyor.
HP Geçici CEO’su Bruce Broussard, piyasanın zamanla dengeleneceğini düşündüklerini belirtse de, şirketin kısa vadede alternatif tedarikçiler bulmaya ve daha düşük maliyetli kaynaklara yönelmeye çalıştığını aktardı. Buna rağmen mevcut koşullar, özellikle 2026 itibarıyla PC fiyatlarının yüksek seyretmesine neden oluyor. Her şeye rağmen üreticiler, maliyet optimizasyonu ve tedarik zinciri çeşitlendirmesiyle baskıyı hafifletmeye çalışıyor.
Bunun yanında HP yöneticileri, yapay zekâ destekli bilgisayarlara yönelik talebin güçlendiğini vurguladı. Şirket verilerine göre toplam PC satışlarının yüzde 35’i artık “AI PC” kategorisinden geliyor. Bu oran dikkat çekici olsa da sektör genelinde görüş birliği bulunmuyor. Örneğin Dell, tüketici tarafında yapay zekâ özelliklerinin henüz belirleyici bir satın alma kriteri olmadığını savunuyor. Buna rağmen Copilot+ PC gibi platformların yaygınlaşması ve işletim sistemlerine entegre edilen yerel yapay zekâ özellikleri, donanım gereksinimlerini artırıyor.
Bellek maliyetlerindeki artışın kısa vadede sona ermesi beklenmiyor. Analistler, özellikle veri merkezlerine yönelik yüksek marjlı ürünlerin üreticiler için daha cazip olduğunu ve bu durumun tüketici pazarında arzı sınırlayabileceğini belirtiyor. Bununla birlikte üretim kapasitesinin artırılması ve yeni fabrikaların devreye alınmasıyla birlikte orta vadede bir denge oluşabileceği değerlendiriliyor. PC satın almayı planlayan kullanıcılar açısından ise mevcut tablo, fiyatların bir süre daha yüksek kalabileceğine işaret ediyor.
