Avrupa Birliği, Dijital Pazarlar Yasası (DMA) kapsamındaki denetimlerini genişleterek Google’a yönelik yeni bir süreci başlattı. Avrupa Komisyonu tarafından yapılan açıklamaya göre, şirketten Android işletim sistemi üzerinde kendi yapay zekâ asistanı Gemini’ya tanıdığı teknik ve sistemsel erişimi, üçüncü taraf yapay zekâ hizmetlerine de sunması isteniyor. Komisyon, bu yaklaşımın mobil cihazlarda hızla gelişen yapay zekâ ekosisteminde rekabetin korunması açısından gerekli olduğunu vurguluyor. Her ne kadar Google uzun süredir Android üzerinde merkezi bir konuma sahip olsa da, bu durumun rakip servislerin gelişimini sınırladığı görüşü Brüksel’de ağırlık kazanmış durumda. Bütün bunlara ek olarak, alınan kararların yalnızca teknoloji şirketlerini değil, son kullanıcı deneyimini de doğrudan etkilemesi bekleniyor.
Komisyonun açıklamasında, üçüncü taraf sağlayıcıların Android ekosistemi içinde eşit koşullarda yenilik yapabilmesinin hedeflendiği ifade ediliyor. Buna rağmen mevcut tabloda Google’ın kendi hizmetlerine daha geniş entegrasyon imkânı sunduğu ve bu durumun pazarda dengesizlik yarattığı savunuluyor. Avrupa Birliği yetkilileri, özellikle üretken yapay zekâ alanında farklı oyuncuların önünün açılmasının tüketiciler için daha fazla seçenek anlamına geldiğini belirtiyor. Öte yandan, söz konusu adım yalnızca yapay zekâ ile sınırlı kalmıyor ve Google Arama’yı da doğrudan ilgilendiriyor.
Avrupa Birliği, Google Arama verileri ve Android erişimini mercek altına aldı
Komisyon, Google’dan rakip arama motorlarıyla belirli veri setlerini paylaşmasını da talep ediyor. Buna göre şirket, Google Arama bünyesinde tutulan anonimleştirilmiş sıralama, sorgu, tıklama ve görüntüleme verilerini üçüncü taraf arama hizmetlerine açmak zorunda kalabilir. Bu verilerin, rakip şirketlerin kendi hizmetlerini optimize etmelerine ve Google Arama’ya alternatif çözümler sunmalarına yardımcı olacağı belirtiliyor. Her şeye rağmen veri paylaşımının kapsamı ve teknik uygulaması, sürecin en tartışmalı başlıklarından biri olarak öne çıkıyor.
Avrupa Komisyonu’nun teknoloji egemenliği, güvenlik ve demokrasi konularından sorumlu başkan yardımcısı Henna Virkkunen, başlatılan sürecin Google’a net bir yol haritası sunduğunu dile getiriyor. Virkkunen’e göre amaç, Google’ın kendi hizmetleriyle üçüncü taraf sağlayıcılar arasında eşit erişim koşullarının sağlanması ve yapay zekâ pazarında rekabetin liyakat temelinde şekillenmesi. Bununla birlikte Komisyon, tüketiciler ve işletmeler açısından daha yenilikçi ve çeşitli hizmetlerin ortaya çıkmasını hedeflediğini açıkça ortaya koyuyor.
Söz konusu incelemelerin önümüzdeki altı ay içinde tamamlanması planlanıyor. Bu süre, Google için fiili bir uyum takvimi anlamına geliyor. Şirketin Komisyon’un beklentilerini karşılayamaması durumunda ise resmi bir soruşturma ve ardından yaptırımlar gündeme gelebilir. DMA kapsamında, ihlal tespit edilmesi hâlinde küresel yıllık cironun yüzde 10’una kadar para cezası uygulanabiliyor.
Google, Avrupa Birliği ile daha önce de benzer konularda karşı karşıya gelmişti. Şirket, seyahat, finans ve alışveriş gibi alanlarda kendi hizmetlerini öne çıkardığı ve Google Play üzerinden geliştiricilerin alternatif ödeme yöntemlerine yönlendirilmesini zorlaştırdığı gerekçeleriyle eleştirilmişti. Geçtiğimiz yıl mart ayında bu başlıklarda DMA ihlali iddiaları resmen gündeme taşınmıştı. Bunun yanında kasım ayında, haber sitelerine ait ticari içeriklerin arama sonuçlarında geri plana itildiği iddiasıyla ayrı bir inceleme başlatılmıştı. Aralık ayında ise Google’ın yapay zekâ uygulamalarında yayıncı içeriklerini yeterli telif ve rıza mekanizması olmadan kullandığı şüphesi mercek altına alınmıştı.
Teknoblog, teknoloji gündemini farklı platformlarda düzenli biçimde paylaşıyor. WhatsApp kanalında öne çıkan haberleri anlık olarak aktarıyor, Google Haberler üzerinden güncel içerikleri sunuyor, Instagram ve X hesaplarında dikkat çeken başlıkları özetliyor, YouTube kanalında ise ürün incelemeleri ve detaylı anlatımlarla içeriği tamamlıyor.
