Türkiye’nin Milli Enerji 2040 vizyonu, elektrikli araçlar için 20 milyonluk filo ve en az 1,5 milyon şarj noktası hedefi içeriyor. Şarj ağlarının erişimini genişleten adımların ardından açıklanan yol haritası, ulaşımı elektrik üretimi ve şebeke yatırımlarıyla birlikte ele alıyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, hedefleri 5 Kasım’da İstanbul’daki Milli Enerji 2040 lansmanında paylaştı.
Plan, 2040’ta Türkiye’nin toplam araç stokunun 41 milyona ulaşacağını öngörüyor. Elektrikli araç sayısının bu toplamın yaklaşık yarısını oluşturması bekleniyor. Ancak açıklanan rakamlar bugünkü araç sayısını veya kesinleşmiş siparişleri değil, 2040’a yönelik kamu hedefini gösteriyor.
Elektrik üretiminde de önemli bir kapasite artışı planlanıyor. Rüzgar ve güneşin toplam kurulu gücü için 175 GW, bütün kaynakların toplamı içinse 281 GW hedefi bulunuyor. Buna ek olarak deniz üstü rüzgar enerjisinde 6 GW kurulu güç amaçlanıyor ve ilk YEKA deniz üstü rüzgar yarışması için gelecek yılın nisan ayı işaret ediliyor.
Yeni elektrik talebi yalnızca otomobillerden gelmeyecek. Sanayide elektrikleşme, veri merkezleri ve diğer kullanım alanları da planın kapsamına giriyor. Bakanlığın açıklaması, ekonomide elektrikleşme oranını 2040’ta yüzde 36’ya çıkarma hedefini vurguluyor, dolayısıyla ulaşım dönüşümü daha geniş bir enerji programının parçasını oluşturuyor.
Şarj altyapısının büyük bölümü evlere ve iş yerlerine yayılacak
Bayraktar’ın şarj altyapısına ilişkin açıklamalarına göre 1,5 milyonluk hedefin yaklaşık 1 milyonu ev ve iş yerlerinde kurulacak. Ticari tesislerdeki bölüm ise yaklaşık 500 bin noktayı kapsayacak. Bu alan için yaklaşık 28 milyar dolarlık yatırım öngörülüyor, ancak konuşma tek tek işletmecilerin uygulama takvimini vermiyor.
Şebekenin bu büyümeye hazırlanması için iletim ve dağıtım yatırımları da programda yer alıyor. İletim tarafında 36 milyar dolarlık yatırımla yüksek gerilim hatlarının 77 bin kilometreden 112 bin kilometreye çıkarılması hedefleniyor. Trafo kapasitesinin ise 200 bin MW’tan 316 bin MW’a yükselmesi planlanıyor.
Bunun yanında sistemin esnekliğini artırmak için 140 GWh depolama ihtiyacı açıklanıyor. Uluslararası elektrik bağlantı kapasitesinin 5,4 GW’tan 15 GW’a çıkarılması da hedefler arasında bulunuyor. Bayraktar, elektrikli araçların yalnızca tüketici değil, gelecekte depolama unsuru olarak da değerlendirilebileceğini anlatıyor.
Üretim hedeflerinin ayrıntıları, yeni santrallerin yanında mevcut tesislerde kapasite artışı ve hibrit çözümlerden de yararlanmayı içeriyor. Böylece açıklama yalnızca yeni araç satışlarını değil, bu araçların kullanacağı elektriğin üretimini de kapsıyor. Toplam program için 500 milyar dolarlık yatırım ve 108 bin kişilik doğrudan istihdam hedefi bulunuyor.
Bu hedefler mevcut elektrik tarifesini, evde şarj ücretini veya bütün kullanıcılar için yeni bir yükümlülüğü tek başına değiştirmiyor. Araç sahiplerini ilgilendiren somut tarife, bağlantı ve işletmeci uygulamaları için ayrıca ilgili düzenlemeler ve şirket duyuruları gerekecek. Bugünkü açıklama, bu uygulamaların dayanacağı uzun vadeli kapasite ve yatırım çerçevesini ortaya koyuyor.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
