SpaceX, Starlink Mobile’ın ABD genelinde kurmayı planladığı karasal 5G şebekesi için Qualcomm’un Dragonwing altyapısını seçti. Baz istasyonlarında QRU100 ve QDU100 platformları kullanılacak. Çok yıllı anlaşma kapsamında on binlerce istasyonun kurulması, ilk yayılımın ise 2027’de başlaması planlanıyor. Bu, Starlink uydularından doğrudan telefonlara bağlantı sağlayan sistemden farklı bir yatırım. SpaceX, mobil hizmetinde uydu kapsamasının yanına yerdeki baz istasyonlarını da eklemek istiyor.
4 Kasım’da açıklanan iş birliği, SpaceX’in yalnızca uydu bağlantısı sunmakla sınırlı kalmayan operatör hedefini somutlaştırıyor. Qualcomm, ticari kullanıma hazır birinci katman yazılımını da sağlayacak. Duyurudaki takvim, ABD çapındaki kurulumun başlangıcını tarif ediyor. Bütün ülkenin 2027’de tamamlanmış bir ağ üzerinden hizmet alacağına ilişkin kesin bir bitiş tarihi verilmiyor.
Karasal şebekede telefonun kablosuz bağlantısını yerdeki baz istasyonu karşılıyor. Doğrudan telefona uydu bağlantısında ise bu erişimi yörüngedeki sistem sağlıyor. İki yaklaşım aynı mobil hizmetin içinde birlikte değerlendirilebilse de kapsama ve kapasite gereksinimleri farklı. Qualcomm ile yapılan anlaşma, uydu filosuna yeni bir telefon işlemcisi takılmasını değil, karasal baz istasyonlarının radyo ve temel bant altyapısını kapsıyor.
Starlink yöneticisi Michael Nicolls, şirketin ülke çapında uydu ve karasal bağlantıyı bütünleştiren bir ağ kurma hedefini dile getiriyor. Bunun kullanıcı açısından beklenen karşılığı, farklı ortamlarda bağlantının sürdürülebilmesi. Ancak duyuruda bu hedefi doğrulayan bağımsız kapsama ölçümleri, abonelik ücretleri veya ticari kullanıma açılacak ilk şehirler açıklanmıyor.
Dragonwing baz istasyonundaki radyo ve işlemeyi üstlenecek
Şebeke, 64 verici ve 64 alıcı yoluna sahip Massive MIMO radyo birimleri kullanacak. QRU100, bu radyo tarafındaki işlemleri yürütürken QDU100 gecikmeye duyarlı birinci katman işlemeyi üstlenecek. Qualcomm, bu mimariyle kapsamanın, kapasitenin ve frekans kullanım verimliliğinin artırılmasını hedefliyor. Bunlar kurulacak şebekenin tasarım amaçları, bugün ölçülmüş Starlink Mobile hız sonuçları değil.
QRU100’ün teknik belgesi, platformun 64T64R ve 32T32R yapılandırmalarını, dijital hüzme yönlendirmeyi ve dinamik spektrum paylaşımını desteklediğini gösteriyor. Çok sayıda anten yolunu birlikte kullanmak, aynı frekans kaynaklarının farklı kullanıcılara daha etkin dağıtılmasına yardımcı oluyor. Yine de abonelerin göreceği hız, kullanılan frekanslar, şebeke yükü ve kurulum koşullarıyla birlikte şekillenecek.
Anlaşma Qualcomm açısından da akıllı telefonların ötesindeki iş alanını büyütüyor. Telefonlarda Snapdragon markasıyla tanınan şirket, burada Dragonwing ailesiyle doğrudan operatör altyapısında yer alıyor. Enerji başına performans, on binlerce istasyon ölçeğinde elektrik tüketimi ve işletme maliyeti bakımından önem kazanıyor. Baz istasyonları sürekli çalıştığı için, tek bir istasyondaki tüketim farkı yaygın kurulumlarda toplam maliyete yansıyabiliyor. Şirketin açıklaması da bu yüzden yalnızca bağlantı hızına değil, radyo ve dağıtık birimlerdeki enerji verimliliğine odaklanıyor.
SpaceX’in Boost Mobile üzerinden şebeke erişimi aradığına ilişkin önceki haberler, karasal bağlantı ihtiyacının arka planını oluşturuyordu. T-Mobile’ın Starlink Mobile’a şebeke kiralamaya sıcak bakmaması da uydu ortaklığıyla sanal operatör anlaşmasının farklı konular olduğunu göstermişti. Yeni Qualcomm duyurusu kendi altyapısını kurma planına ilişkin, Boost Mobile’ın satın alındığını doğrulamıyor.
Planın coğrafi kapsamı ABD. Bu anlaşmayla Türkiye’de Starlink Mobile aboneliği, tarife veya hizmet başlangıcı açıklanmış değil. Türkiye için kullanılabilirlik değerlendirmesinde ayrıca yerel izinlerin ve ülkeye özel resmî duyuruların görülmesi gerekiyor.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
