NASA’nın Neil Gehrels Swift Gözlemevi, 4 Kasım’da Türkiye saatiyle 15.39’da Dünya atmosferine yeniden girdi. Bilim görevini ekimde tamamlayan Swift için yayımlanan son görev açıklaması, dönüşü Endonezya’nın Kuzey Sumatra bölgesi üzerinde doğruluyor. Böylece 2004’te başlayan uzay yolculuğu, fırlatılışının 22. yıl dönümüne kısa süre kala sona erdi.
ABD Uzay Kuvvetleri’nin doğruladığı yeniden giriş noktası yaklaşık 3,4 derece kuzey enlemi ve 98,6 derece doğu boylamında bulunuyor. NASA, aracın büyük bölümünün atmosferde yanmasını beklediğini belirtiyor. Bununla birlikte bazı bileşenler bu süreci atlatmış olabilir, açıklama yerde bulunmuş parçalara ilişkin doğrulanmış bir liste vermiyor.
Swift’in son bilim gözlemi 20 Ekim’de gerçekleşti. Uzay aracı 275 kilometrenin altına indiğinde artan atmosfer sürtünmesi, teleskopların hedeflerine kararlı biçimde bakmasını engelledi. Dolayısıyla bilim faaliyetinin bitişi ile aracın atmosfere dönüşü farklı tarihlerde gerçekleşti.
Görev başlangıçta yalnızca iki yıllık temel çalışma dönemi için tasarlanmıştı. Ancak Swift, yirmi yılı aşan gözlemleri boyunca gama ışını patlamalarını ve çok farklı gök olaylarını izledi. NASA’nın görev bilançosu, 2.000’den fazla gama ışını patlaması ve 1.400’den fazla süpernova gözlemi kaydediyor.
Swift’in verileri yaklaşık 7.000 bilimsel yayına katkı sağladı
Gözlemevinin ayırt edici özelliği, ani bir patlamayı tespit ettikten sonra aynı noktaya hızla dönebilmesiydi. Swift, konumu başka gözlemevlerine iletiyor ve kendi teleskoplarıyla patlamanın ardından kalan ışığı izliyordu. NASA, bu yönelme ve gözlem zincirinin genellikle yaklaşık bir dakika sürdüğünü belirtiyor.
Bunun yanında araç, kara deliklerin parçaladığı yıldızları, etkin galaksileri, kuyruklu yıldızları ve asteroitleri de inceledi. Esnek gözlem planı bir günde 75 ayrı hedefi kapsayabiliyordu. Bu nedenle görev arşivi yalnızca başlangıçtaki gama ışını patlaması araştırmasıyla sınırlı kalmadı.
Swift’in morötesi ve optik teleskobu 1,5 milyondan fazla görüntü üretti. Yaklaşık 12 TB büyüklüğündeki açık arşiv, parlaklık ölçümleri ve farklı dalga boylarındaki tayfları da içeriyor. Bilim insanları, aracın artık çalışmamasına rağmen bu kayıtları incelemeyi sürdürebilecek.
NASA, Swift’in ardından ani gök olaylarına hızlı yanıt verebilmek için mevcut uzay teleskoplarından yararlanma seçeneklerini araştırıyor. Kurum, görev verilerinin yaklaşık 7.000 bilimsel yayına katkı sağladığını bildiriyor. Gözlemevinin fiziksel yolculuğu sona erse de topladığı veriler kamuya açık bilim arşivinde kalıyor.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
