İtalya Rekabet Kurumu (AGCM), Meta’nın WhatsApp Business API üzerinden rakip yapay zekâ sohbet botlarının sunulmasını engelleyen politikasına yönelik önemli bir karar aldı. Kurum, devam eden soruşturma kapsamında Meta’nın pazar hakimiyetini kötüye kullandığına dair yeterli bulgu bulunduğunu belirterek, söz konusu politikanın geçici olarak askıya alınmasını talep etti. AGCM’nin açıklamasında, Meta’nın bu uygulamasının rekabet ortamını zayıflatabileceği ve tüketicilerin seçeneklerini sınırlayabileceği vurgulandı. Kurum, soruşturma sonuçlanmadan önce dahi rekabete telafisi güç zararlar doğabileceğine dikkat çekti. Bu gelişme, Avrupa’da büyük teknoloji şirketlerine yönelik artan düzenleyici baskının yeni bir örneği olarak değerlendiriliyor.
AGCM, Meta’nın WhatsApp içerisinde kendi Meta AI sohbet botunu öne çıkarırken, üçüncü taraf genel amaçlı yapay zekâ botlarının platformda yer almasını engellemesinin rekabeti bozucu nitelik taşıyabileceğini savundu. Kurumun değerlendirmesine göre bu yaklaşım, yapay zekâ sohbet hizmetleri pazarında üretimi, pazara erişimi ve teknik gelişmeleri sınırlayabilir. Bütün bunlara ek olarak, WhatsApp’ın geniş kullanıcı tabanı nedeniyle alınan kararların pazarda belirleyici etkiler yaratabileceği ifade edildi. Yetkililer, soruşturma süreci tamamlanana kadar geçici önlemlerin gerekli olduğunu dile getirdi.
WhatsApp Business API politikası, İtalya dışındaki Avrupa ülkelerinde de tartışılıyor
Meta, ekim ayında WhatsApp Business API kullanım koşullarında değişikliğe gitmiş ve genel amaçlı yapay zekâ sohbet botlarının bu API üzerinden sunulmasını yasaklamıştı. Söz konusu düzenlemenin Ocak ayında yürürlüğe girmesi planlanıyordu. Bu değişiklik, OpenAI tarafından geliştirilen ChatGPT, Anthropic’in Claude’u ve Perplexity gibi popüler yapay zekâ botlarının WhatsApp üzerinden erişilebilir olmasını engelleyebilecek nitelikte bulunuyor. Buna rağmen Meta, müşteri hizmetleri gibi belirli amaçlarla kullanılan yapay zekâ çözümlerinin bu yasaktan etkilenmediğini özellikle vurguluyor. Örneğin bir perakende şirketinin WhatsApp üzerinden yapay zekâ destekli müşteri temsilcisi kullanmaya devam edebileceği belirtiliyor.
Meta cephesi ise eleştirilere katılmıyor. Şirket, WhatsApp Business API’nin yapay zekâ sohbet botlarının dağıtımı için tasarlanmadığını savunuyor. Meta’ya göre, bu API üzerinden sunulan genel amaçlı botlar sistemler üzerinde öngörülmeyen bir yük oluşturuyor. Bununla birlikte Meta, yapay zekâ şirketlerinin kullanıcıya ulaşmak için uygulama mağazaları, kendi internet siteleri ve farklı iş birlikleri gibi birçok alternatife sahip olduğunu dile getiriyor. Şirket, İtalyan Rekabet Kurumu’nun WhatsApp’ı fiili bir uygulama mağazası gibi değerlendirmesinin hatalı olduğu görüşünde.
Öte yandan, yalnızca İtalya değil, Avrupa Birliği düzeyinde de benzer kaygılar gündeme gelmiş durumda. Avrupa Komisyonu, kısa süre önce Meta’nın yeni politikasına ilişkin ayrı bir inceleme başlattığını duyurdu. Komisyon, düzenlemenin Avrupa Ekonomik Alanı’nda üçüncü taraf yapay zekâ sağlayıcılarının WhatsApp üzerinden hizmet sunmasını engelleyebileceğinden endişe ediyor. Bu soruşturma, Dijital Piyasalar Yasası ve rekabet kuralları çerçevesinde Meta’nın yükümlülüklerini yeniden tartışmaya açıyor.
Meta ise AGCM’nin kararını “temelden hatalı” olarak nitelendirerek itiraz edeceğini açıkladı. Şirket, WhatsApp Business Platformu’nun yapay zekâ şirketleri için ana bir dağıtım kanalı olmadığı görüşünü yineledi. Buna rağmen, Avrupa’daki düzenleyici kurumların artan denetimleri, büyük teknoloji şirketlerinin yapay zekâ ve platform politikalarını daha şeffaf ve rekabete açık hale getirmeleri yönünde baskı oluşturmayı sürdürüyor. Bu süreç, WhatsApp gibi yaygın kullanılan platformların gelecekte hangi hizmetlere nasıl ev sahipliği yapacağına dair önemli ipuçları sunuyor.
Teknoblog, teknoloji gündemini farklı platformlarda düzenli biçimde paylaşıyor. WhatsApp kanalında öne çıkan haberleri anlık olarak aktarıyor, Google Haberler üzerinden güncel içerikleri sunuyor, Instagram ve X hesaplarında dikkat çeken başlıkları özetliyor, YouTube kanalında ise ürün incelemeleri ve detaylı anlatımlarla içeriği tamamlıyor.
