Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Türkiye’de araç muayenesinin 15 Ağustos 2027’de başlayacak yeni dönemi için yaklaşık 3 milyar dolarlık yatırım ve 352 merkez hedefi açıklıyor. Bakanlığın planı, sabit ve seyyar istasyonların yanında görüntü işleme, sensörler ve yapay zeka destekli kontrolleri içeriyor. Böylece sürücüler için işlem takibi ve hizmet ağı değişecek; ancak bu hazırlıklar bugün yürürlükteki muayene düzeninin hemen sona erdiği anlamına gelmiyor.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 21 Ağustos 2026 tarihli prototip istasyon açıklamasında yeni işletme döneminin 2047’ye kadar süreceğini belirtiyor. Dolayısıyla geçiş, 20 yıllık bir hizmet planına dayanıyor. Ayrıca bakanlık yatırım büyüklüğünü yaklaşık 3 milyar dolar olarak ifade ediyor. Bu tutar, sürücünün tek bir muayene için ödeyeceği ücretle ilgili bir rakam oluşturmuyor.
İstasyon ağı için hedef, 249 sabit ve 103 seyyar merkezden oluşuyor. Bunun yanı sıra yaklaşık 900 muayene kanalı, 81 ilde hizmet verecek altyapının parçasını oluşturuyor. Bakanlık motosikletlere yönelik merkezleri ve traktörlere ulaşacak seyyar hizmetleri de planına dahil ediyor. Böylece sabit merkeze erişim ile farklı araç türlerinin ihtiyaçları aynı geçiş programında yer alıyor.
Prototip istasyon ise yeni döneme kadar test ve eğitim amacı taşıyor. Ekipler burada gerçek araçlarla donanım ve yazılım denemeleri yapacak, ardından sonuçları karşılaştıracak. Ayrıca personel uygulamalı eğitim alarak yeni sistemlerin çalışma biçimini öğrenecek. Bu aşama, 15 Ağustos 2027’den önce tamamlanacak hazırlıkları ifade ediyor; bütün istasyonlar bugün aynı altyapıyla çalışmıyor.
Kamera ve sensörler muayene personelinin kontrollerini destekleyecek
Teknik tarafta yüksek çözünürlüklü kameralar, lazer sensörleri ve görüntü işleme araçları öne çıkıyor. Bakanlık ayrıca yapay zeka ve robotik sistemlerle muayene personeline destek vermeyi amaçlıyor. Ancak açıklama, bütün kararları tek başına bir yazılımın vereceği insansız bir muayene düzeni tarif etmiyor. Bu nedenle teknisyenin yaptığı kontrollerle bunlara yardımcı olacak teknolojileri birbirinden ayırmak gerekiyor.
Sürücünün işlem sırasında göreceği bilgiler de planın bir bölümünü oluşturuyor. Bekleme alanlarındaki ekranlar ve kamera görüntüleri, aracın muayene sürecini takip etmeye yardımcı olacak. Bunun yanında ayrıntılı sonuç raporları dijital erişimi destekleyecek. Bakanlık e-Devlet üzerinden sonuçlara erişimin devamını da vurguluyor; dolayısıyla mevcut dijital hizmetle yeni istasyon içi takip araçları birlikte ilerleyecek.
Ödeme tarafında ise yeni dönem için kredi kartında komisyon almama hedefi bulunuyor. Ancak bu taahhüdü bugünkü bütün işlemlerde geçerli bir ücret kuralı olarak yorumlamamak gerekiyor. Açıklama ayrıca yeni muayene ücret tarifesini veya araç türlerine göre muayene sıklığını değiştiren bir takvim paylaşmıyor. Randevu planlarken mevcut aracınızın muayene süresini esas alabilir, 2027’ye yönelik hizmet değişikliklerini ise bakanlığın geçiş duyurularından takip edebilirsiniz.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
